مطالب مفید

مطالب مفید برای شغل های مختلف
 

مطالب مفید

مطالب مفید برای شغل های مختلف

مطالب مفید برای شغل های مختلف

۶ مطلب در اسفند ۱۳۹۶ ثبت شده است

  • ۰
  • ۰


حفاظ روی دیوار حیاط ویلا قیمت نرده شاخ گوزنی برای دیوار مرکز خرید حفاظ آهنی فلزی برای روی دیوار قیمت هر متر حفاظ شاخ گوزنی  قیمت نصب نرده حفاظ شاخ گوزنی حفاظ بوته ای نرده دیوار نرده حفاظ روی دیوار نرده حفاظ شاخ گوزن لیست قیمت اجرای ساخت نرده دیوار حفاظ نرده شاخ گوزنی قیمت انواع حفاظ دیوار نرده حفاظ روی دیوار حیاط نردهدرب آهنی حیاط و پارکینگ در طرح ها و رنگ های مختلف،مدرن و کلاسیک ،حفاظ روی دیوار در مدل های حفاظ شاخ گوزنی ، سر نیزه حفاظ و حفاظ بوته ای،،درب آکاردئونی محافظ آپارتمان و درب اکاردئونی پارکینگ و حفاظ پنجره آهنی
  • almas site
  • ۰
  • ۰

طرح هاى نرده پنجره در دوره قاجاریه
بناهاى دوره قاجارى شهر همدان پنجره هایى با نرده هاى زیبا و متنوع دارد که نشان از هنر نرده سازان همدانى است. این دوره، سرآغا  استفاده  فلز به جاى چوب در ساخت نرده پنجره ها است که به گل نرده معروفند.
بررسی ها نشان داد که ساخت نرده پنجره ها نخست جنبه  تزیین، حجاب، و حفاظت داشته، ولى به مرور زمان جنبة تزیینى آن قوت بیشترى یافته است. در آغاز، طرح نرده پنجره هاى بناهاى دوره قاجاریه همدان برگرفته از هنر غیربومى بوده و شکلى شبیه  به «S»pvt   با پیچش حلزونى داشته است. این شکل تنها طراحى و ساخت نرده پنجره هایى با ابعاد خاص از مستطیل را میسر مى کرد و استادکاران نمیتوانستند سطح پنجره هایى با ابعاد مختلف مستطیل
و شکل هاى متفاوت مانند منحنى را کاملاً پوشش دهند. به همین علت آ ن ها ابعاد شکل «S»  را تغییر مى دهند و به ابعاد مختلفى دست مى یابند که سطح کامل پنجره ها را پوشش مى دهند. درنهایت استادکاران با تجربه اندوزى و لحاظ کردن نیازهاى روز، دست به نوآورى مى زنند  و خلاقانه با تغییر عمده در شکل شبیه «S» نقش نماهاى جدید و متنوعى  ابداع می کنند که خود به عنصرى نو بدل مى گردد و می توان با قرینه سازى، ترکیب، و تکثیر آ ن ها به انواع شکل هاى زیبا با ابعاد متفاوت دست یافت. این نوآورى تا آنجا پیش مى رود که به طر ح هایى منحصربه فرد و در نوع خود بى نظیر منتهى مى گردد،
طر حهایى با نقوش متفاوت که هریک سرآغازى در ساخت انواع نرده پنجر ه در دوره پهلوى گشت. این طرحها در زیرنقش مستطیل و با قرینه سازى اجرا مى شوند.
بررسی ها روند تکاملى را در ساخت نرده پنجره ها نشان داد که از تنوع ابعاد و شکل پنجره  ها تبعیت میکند.
هدف در این پژوهش، مستندسازى طر ح هاى به کاررفته در نرده حفاظ پنجره و بررسى و شناسایى رو شهاى ترسیم و ساخت آ ن و نیز بوم ىسازى هنر وارداتى به دست هنرمندان ایرانى است. جمع آورى اطلاعات در این پژوهش توصیف ى تحلیلى، با مطالعه میدانى صورت گرفته است. به این منظور 68 نرد ه پنجره در بناهاى باقى مانده از دورة قاجاریه شهر همدان شناسایى، مطالعه، و بررسى گردیده و در چهار گروه دسته بندى شده است


در معمارى ایرانى براى پوشش روزنه ها و پنجره ها از شبکه هاى سفالى، کاشى، و چوبى و مانند آ نها استفاده می شده است. اما از دورة قاجاریه با نفوذ فرهنگ معمارى غرب و شروع برون گرایى در معمارى ایرانى، این امر با طرح و مواد اولیه متفاوتى بر روى پنجره هاى نماهاى بیرونى بناهاى این دورة شهر همدان انجام مى شود. نرد ه هایى فلزى با طر حهاى جدید  )ولى با همان کاربرى که در معمارى ایرانى بوده، یعنى حفظ حرمت و ایجاد حجاب(  نمایان و شکلى نوى در نماى شهرى ایجاد مى شود. در بناهاى این دورة شهر همدان نرده پنجره هاى زیبا و متنوعى است که نشان از هنرمندان نرده ساز همدانى دارد.
این دوره سرآغاز استفادة فلز به جاى چوب در ساخت نردة پنجر هها است که به گل نرده معروفند و با میله هاى نازک فلزى فرم داده و ساخته شده اند. با نفوذ فرهنگ غرب، وجود مذاهب مختلف، و ارتباطات بازار مهم همدان با مردم و با دیگر کشورها حضور مردم در جامعه پررنگ مى شود و فضاى شهرى را بااهمیت مى گرداند و نگاه افراد منزل را از درون به بیرون متوجه م ىکند.
حال آرامش و زیبایى منظر فضاى حیاط جاى خود را به هیاهو و رفت وآمد فضاى شهرى در کوى وبرزن مى دهد. مشاهده این منظر نیاز به شبکه اى بر روى پنجره دارد تا از دیده شدن در پشت پنجره و فضاى داخلى جلوگیرى کند و آن را بپوشاند. از طرفى نیز جلوه گرى در این دوره باب مى شود و نفوذ فرهنگ اروپایى در معمارى توجه را به نماسازى و نماى شهرى جلب می کند.
این امر خود در تشویق مردم به ساخت حفاظ پنجره هایى زیبا تأثیر میگذارد و باعث مى گردد که پنجره هاى چوبى ساده خانه هاى دوره قاجاریه، در نماهاى بیرونى داراى نرده فلزى با انواع طر ح هاى جدید گردد و در کنار سردرهاى زیباى آجرى همدان، سرآغازى بر توجه به بدنه هاى شهرى و جایگاه آن در معمارى ایرانى این دوره و دوره هاى بعد گردد. اما این پرسش باقى است که استفاده از نرده پنجره فلزى از چه تاریخى و در کدام شهر آغاز گردیده وجایگاه شهر همدان در این بین کجا است؟
 متأسفانه با توجه به اینکه تاکنون هیچ پژوهشى با این موضوع در سطح کشور صورت نگرفته و اطلاعاتى نیز در دسترس نیست، مى طلبد که تحقیق هاى مشابهى در سایر شهرها انجام گردد تا از مقایسه داده هاى آ ن ها با یکدیگر بتوان به یک نتیجه قابل تعمیم رسید.
انتخاب شهر همدان تنها به علت دسترسى آسان پژوهشگر و نیز فزونى نرده پنجره ها  در بافت تاریخى این شهر بوده است.
متأسفانه امروزه با کنار زدن معمارى دورة قاجاریه و تخریب آثار به جاى مانده از آن، این معمارى در حال محو شدن از صحنه شهرسازى همدان است و با خود هنر ارزنده هنرمندان سازنده نرده پنجره همدانى را به فراموشى مى برد. از طرفى در گذر زمان نامى از این هنر و هنر مندان به میان نیامده و سخنى نیز گفته نشده است. این در حالى است که آ نها با ورود هنر غرب و رنگ باختن معمارى ایرانى توانستند، با نوآورى، شکل هاى زیبا و نوى را در نرده  پنجره ها  ایجاد کنند و از یکنواختى به تنوع بگرایند و نماهاى زیبایى را در بدنه شهرى ابداع کنند. اگر این امر در همه معمارى ما جارى گردیده بود، شاید امروز سبکى نو از معمارى ایرانى، چشم نواز دیدگان ما بود. پس جاى دارد با شناخت و ثبت این هنر ارزشمند، بخشى از تاریخ معمارى ایرانى و فرهنگ نرده سازى براى پنجره را حفظ و از آن در احیاى نرده پنجره های  این دوره از معمارى ایران و نیز در معمارى امروز استفاده کنیم.

این پژوهش با اهداف زیر انجام شده است:
 مستندسازى با هدف حفظ طرح هاى به کار رفته در نرده پنجر ه هاى دورة قاجاریه.
 بررسى و شناسایی رو شهاى ترسیمى آ نها.
 استفاده در مرمت و احیاى بناهاى دورة قاجاریه.
 استفاده در معمارى امروز.

نویسنده فرضیه هاى زیر را مطرح کرده است:
1) طرح هاى حفاظ پنجره ها داراى الگوى مشخصى بوده است.
2) هنر ساخت نرده پنجرة فلزى از دورة قاجاریه در شهر همدان آغاز شده است.
3) استاد کاران نرده ساز پنجره در همدان توانسته اند با نوآورى، متناسب با ابعاد پنجره ها، طر حهاى متنوع و جدیدى را بیافرینند.

1) وجه تسمیة پنجره، نرده پنجره و نردة پنجره
کلمة پنجره  به معناى دریچه مشبک، احتمالاً از قرن چهارم وارد زبان فارسى شده است.  این واژه برگرفته از واژه پنجارا سانسکریت به معناى قفس است. در لغت نامه فارسى به معناى دریچه اى در دیوار و یا دریچه اى مشبک است. در گذشته واژه هاى دیگرى براى انواع پنجره ها  و نورگیرها در معمارى ایرانى استفاده شده که از آن جمله می توان به روزن، ارسى،دریچه، پاچنک، بالگانه و نیز فخرومدین، دارآفرین، شباک، زره،
یا ضریح اشاره کرد.
در فرهنگ معین کلمة نرده، به معنى  تارمى  چوبى یا  فلزى که در اطراف باغچه و خانه یا جلوى ایوان درست کنند آمده است. در فرهنگ نامه معمارى ایران، در مراجع فارسى نیز کلمه نرده، به معنى میله هاى چوبى یا فلزى نزدیک به هم و معمولاً متصل به میله هاى افقى، و بیشتر با ذکر جنبه حصار یا حفاظ آن، آورده شده است.
از بررسى معنى کلمة نرده در فرهنگ معین و فرهنگ نامه معمارى ایران میتوان نتیجه گرفت که نرده در معمارى ایرانى دو کاربرى داشته
: (1 جلوگیرى از سقوط در سطوح ناهم سطح،
(2 ایجاد حریم و عدم دسترسى به فضاى معمارى.
در بناهاى دورة قاجاریه شهر همدان پنجره ها  چوبى دو لته با بازشو شیشه دار هست که بر روى آ نها نرده هاى فلزى با انواع طرح هاى هندسى نصب گردیده است. این ساختار مشبک در حقیقت ( نرده پنجره ) هستند که اصطلاح آن از طرف نویسنده  براى این نوع نرده ها در نظر گرفته شده است. در یک جمع بندى، با توجه به معنى و کاربرى حفاظ براى نرده و گشودگى در دیوار براى پنجره می توان گفت که نرده هاى بکار رفته در جلوى پنجره ها ی بناهاى دوره قاجاریه همدان حفاظى براى این پنجره ها هستند. پس می توان آ نها را با اصطلاح نرده پنجره نام برد و کارکرد آن ها را حفاظ مخصوص پنجره دانست.
در گذشته دورتر که هنوز استفاده از شیشه و کاغذ  پنجره معمول نبوده، واژه پنجره بیشتر به ساختار مشبک و ثابت گفته می شده که در صورت نیاز با کاربرد حفاظ، برگشودگی ها، و روز نه اى بناها نصب می گردیده که هم حافظ بوده و حجاب و هم نور و هوا را از میان خود عبور می داده و هم امکان دید به بیرون را فراهم می کرده و ساختار آن مانع دیده شدن فضاى پشت پنجره می شده و معمولاً نیازى به باز شدن نداشته است. این نوع پنجره ها را می توان با اصطلاح نرده پنجره نیز نام برد.
بدین معنا که نرده و پنجره از ساختار یکپارچه اى تشکیل شده و هردو یکى است و عنوان فوق به معنى نرده و پنجره مانند  اصطلاح در پنجره می تواند اصطلاح مناسبى براى این نوع  پنجره ها باشد. از قدیمی ترین نمونه هاى نرده پنجره را می توان به فخرومدین اشاره داشت. این نوع نرده پنجره را با قطعات  گل پخته به اشکال هندسى و غیرهندسى میساخته اند. و چون در فواصل آ نها حفره هایى پدید می آمده می کوشیدند تا شکل و هیئت سورا خها نیز زیبا باشد  . معمولاً طرح هاى به کاررفته در آ نها بیشتر گلچین است  ، و با گل هاى سه و پنج رجى پوشانده شده اند . نام گل ها بر اساس تعداد رج هاى آجر به کاررفته در آ نها که اعداد فرد است مانند سه رجى یا رگى نام گذارى می شود

طرح هاى نرده پنجره در دوره قاجاریه
. از نمونه هاى اولیه آن میتوان به نرده پنجره هاى مسجد جامع هزارسالة اردستان اشاره داشت. استفاده از نرده پنجره هاى فخرومدین تا دورة صفویه و نیز قاجاریه ادامه داشته است. نمون ههایى از این نوع نرده پنجره
را می توان در خانه هاى روستاى ابیانه اصفهان و نیز نمونه اى در مسجد حکیم اصفهان مشاهده کرد که ماهرالنقش اسم طرح آن را گل نو معرفى کرده است .
. پیشینة پژوهش و روش تحقیق
پس از طرح پرسش هاى پژوهش، براى دستیابى به اطلاعات مورد نیاز مطالعه کتابخانه اى انجام گرفت و پس از جستجو در منابع مختلف مشخص گردید که تاکنون هیچ پژوهشى نه تنها در مورد طرح نرده پنجره هاى شهر همدان بلکه هیچ یک از شهرهاى ایران نیز انجام نشده است و این تحقیق اولین پژوهش در خصوص این موضوع در ایران است. اما در مورد پنجره، پژوهش هاى گوناگونى صورت گرفته است که از آن جمله میتوان به مواردى اشاره کرد:
استاد پیرنیا پیوست چهارم کتاب خود را به طور کامل به مبحث در و پنجره در معمارى ایران اختصاص داده است و در آن به معرفى انواع درها و پنجره ها پرداخته و طرح نمونه هایى از آ نها را در این بخش از کتاب خود آورده است. حسین سلطان زاده در کتاب پنجره هاى قدیمى تهران، عکس و طرح انواع پنجره هاى قدیمى شهر تهران را، بیشتر مربوط به طبقة اول ساختمان ها در بدنه شهرى، به تصویر کشیده است. در بعضى از این تصاویر نرده هایى با طرح گل نرده به چشم مى خورد که شکل آن ها در نقشه پنجره ها، بدون هیچ توضیح و روش ترسیم، آورده شده است
. استاد ماهرالنقش در کتاب خود با نام مسجد حکیم به معرفى فضاهاى مختلف این مسجد پرداخته و در ادامه آن به معرفى تزیینات نماها و سردرها اشاره دارد. در این بین با ارائه عکس و طرح پنجره هاى مشبک آجرى، تنها به معرفى اسم آ نها با نام شبکه گل نو بسنده کرده است. همچنین طرحى دیگر از این نوع پنجره را با نام شبکة شش درشش منظم معرفى می کند
 زهرة قاضی حسینى در پایان نامة خود به بررسى پنجره پرداخته، ولى اشار هاى به نرده پنجره نکرده است. همچنین در فرهنگ نامه معمارى ایران، که زیر نظر محمد بهشتى و همکاران به طبع رسیده، اصطلاح هاى مختلف پنجره را به طور کامل آورده اند

مدل های نرده پنجره در دوره قاجاریه
. مجید فتح ىزاده در پایان نامه خود به بررسى نقوش گره چینى در پنجره کاخ ها و مساجد پرداخته، اما در آن سخنى از نردة پنجره به میان نیاورده است. سپیده زمانى در پایان نامة خود به بررسى رنگ ها و کارکرد آن در ساختار ارسى خانه هاى دورة قاجاریه پرداخته، ولى اشار هاى به نرده پنجره نکرده است.
 دکتر محمدعلى پارسا به واژه شناسى پنجره و بررسى انواع و اهمیت فرهنگى آن پرداخته است و کاربرى آن را در معمارى ایرانى، نوررسانى، تأمین دید، و پیوند درون و بیرون مى داند. دکتر محمدمهدى گودرزى سروش و همکاران در مورد نوع، تاریخچه، و چگونگى شکل گیرى پنجره هاى ارسى سخن گفته اند، اما اشاره اى به نرده  پنجره و یا انواع پنجره هاى مشبک و یا نقوش به کاررفته در آن ها نکرده اند.
 میثم خزاعى در پایان نامة خود به اهمیت نور ونقش نورگیرها پرداخته و به تفکر عارفانه نگارگر ایرانى در این خصوص مى پردازد، ولى اشاره اى به نرده پنجره نکرده است.
نیلوفر علیپور در مورد طرح ارسى کاخ هاى دورة قاجاریه تهران سخن گفته است و در آن به انواع نقش هاى بته جقه، چهارپر و طر حهاى قاب بندى و گل اشاره دارد، ولى اشار هاى به نرده پنجره نکرده است.
این مقاله حاصل کار پژوهشى دوساله با عنوان شناسایى و بررسى طرح نرده پنجره هاى به کاررفته در بافت تاریخى شهر همدان است. نوع پژوهش توصیف ى تحلیلى و روش جمع آورى اطلاعات پیمایش میدانى است. پس از تهیه نقشه بافت تاریخى شهر همدان با پیمایش کوچه به کوچه، 68 بناى باارزش، که نرده پنجرهاى طر حدار داشتند، شناسایى و از این نرده پنجره ها به صورت جداگانه عکس تهیه  و سپس اندازه و ابعاد آ نها برداشت شد. پس از جمع بندى در این مرحله، مطالعه و بررسى به منظور یافتن روش ترسیم و تکثیر طر حها آغاز شد. نویسنده خود به روش ترسیم نقش ها دست یافت. نقشة آن ها با نرم افزار اتوکد  ترسیم گردید. درنهایت طر حهایى بررسى شدند که ابعاد، زیرنقش، روش ترسیم و یا روش تکثیر داشتند.

نرده پنجره سنتیقدیمی ترین نمونه باقى مانده از نرده پنجره در معمارى شهر همدان را میتوان در مقبرة شیخ الاسلام حسن بن احمد عطارحافظ ابوالعلاء  ، معروف به برج قربان، مشاهده کرد. این بنا برجى دوازد هضلعى آجرى با گنبدى هرمى است که در چهار جهت جغرافیایى شمال، جنوب، شرق، و غرب چهار نرده پنجره به عرض حدود 70 و طول حدود 110 سانتی متر دارد. در این نرده پنجره ها که با مصالح به کاررفته در بنا ساخته شده اند، چیدمان آجرى مشبکى با فضاهاى خالى مستطیل شکل براى تبادل هوا و ورود نور ایجاد شده اند. این نوع نرده پنجره در دوره هاى بعدى معمارى شهر همدان و نیز دورة قاجاریه به کار گرفته شده است
نوع دیگرى از نرده پنجره نرده پنجر ه با کاربرد عدم دسترسى به فضاى معمارى و با جنس چوب است. این نوع نرده پنجر ه را می توان در بقعة امامزاده یحیى در شهر همدان مشاهده کرد.
ساختمان مرکزى آن، که مربع شکل است، مربوط به قرن هشتم تا دهم هجرى مى شود و رواق آن، که دورتادور حرم را در بر گرفته، دورة صفویه به آن اضافه شده است. در دهانه هاى حرم، که به رواق آن باز مى شود و نیز دهانه هاى رواق که با فضاى حیاط مرتبط مى شود، شبکه هاى چوبى به کار رفته است. این نوع نرده پنجره علاوه بر تبادل هوا و ورود نور، مانع نفوذ افراد براى عدم دسترسى به فضایى خاص ساخته شده اند که از آن جمله می توان به ضریح چوبى درشت سبز رنگ به طول 2.60  و عرض 1.83 و ارتفاع 1.80 اشاره کرد. که بر روی پایه اى از سنگ هاى مرمرى قبر قدیمى با ارتفاع 15 سانتى متر  بنا شده امروز ضریح فلزى جانشین آن شده. متأسفانه تاریخى بر این ضریح چوبى حک نشده، اما داخل ضریح صندوق چوبىِ بقعه بوده که محمدتقى مصطفوى در کتاب خود با نام هگمتانه آثار تاریخى همدان و فصلى درباره ابوعلى سینا آن را از آثار شیوا و برجسته منبت کارى عهد ایلخانى و یا تیمورى مى داند
از این نوع ضریح نیز می توان به ضریح بقعه هاى دیگر شهرهمدان مانند امامزاده اهل بن على از آثار دورة شاه طهماسب  دوره صفویه ( 984-930 ) و امامزاده حسین  به احتمال قوی از دوره صفویه  و یا امامزاده اسماعیل مربوط به سال 1135 ق، آخرین سال حکومت صفویه در ایران  ، و یا امامزاده محسن معروف به امامزاده کوه، در جنوب غربى شهر همدان و در کنار روستاى برفجین، از آثار دورة مغولى قرن هشتم هجرى اشاره کرد
امروزه ضریح هاى چوبى برداشته شده و ضریح هاى فلزى جاى گذارده شده است. ساختن این نوع نرده پنجره ، که با مصالح بومى انجام شده، تا دورة قاجاریه در بناهاى شهر همدان ادامه داشته است. در این نمونه ها، پنجره همراه با نرده و با کاربرد عدم دسترسى ساخته مى شود و بیشتر در طبقة همکف و با طرح هاى هندسى و شکل هاى چندضلعى، دایره، و نیز بیضى است.
 (4  نرده پنجره در دورة قاجاریة شهر همدان
بناهاى ساخته شده در دورة قاجاریه شهر همدان بیشتر دوطبقه هستند. طبقة همکف قدرى پایین تر از سطح حیاط است که بیشتر شامل سیزان  ، مطبخ، و یا حوض خانه است و طبقه اول فضاى نشیمن است. این فضاها در نماى داخلى داراى در، پنجره، و یا روزن هستند، اما در نماى بیرونى تنها طبقه اول است که پنجره دارد و طبقه همکف هیچ پنجره و یا روزنى ندارد. پنجره ها بیشتر دولته اند و از جنس چوب و به شکل هاى مستطیل، گاهى مربع، دایره، و نیز بیضى ساخته شده اند. پنجره هاى نماى داخلى بدون نرده هستند، اما روز نها با نرده پنجره هاى چوبى محصور شده اند. پنجر ههاى نماى بیرونى بیشتر این بناها نیز داراى نرده فلزى است
آثار به جاى مانده از معمارى دوره قاجاریه شهر همدان نشان مى دهد که استفاده از نرده پنجره در معمارى این دوره متداولبوده است. اما حدود آن مشخص نیست، زیرا هیچ مطالعه اى در خصوص دوره بندى خانه هاى قاجاریة شهر همدان نشده است
و نمی توان اوایل و یا اواخر دورة آن را مشخص کرد. این نرده پنجره ها را می توان به دو دسته تقسیم بندى کرد نرده پنجره  به روش سنتى بازمانده از فرهنگ معمارى ایران و نیز نیز نرده پنجره که با استفاده از فلز و المان هاى جدید ساخته شده ند.
پنجره سنتینرده پنجره سنتی :
معمارى این نوع نرده پنجره تداوم معمارى ایرانى دوره هاى قبل است. در این نوع، نرده و پنجره یکى است، یا با مصالح به کاررفته در بنا ساخته شده، مانند نرده پنجره هاى برج قربان، و یا از جنس چوب و با طرح هاى مشبک هندسى که بر روى روزنه هاى بدون بازشو طبقه همکف نماى داخلى ساخته شده اند، مانند نرده پنجره هاى چوبى به کاررفته در بقعة امامزاده یحیى  همدان.
 نمونه هاى بسیارى از این نوع نرده پنجره را می توان در بناهاى دوره قاجاریة شهر همدان و دیگر مناطق ایران مانند خانه محمدیه در سمنان مشاهده کرد


نرده پنجره با مصالح و روش جدید
ساخت حصار فلزى در جلوى پنجره با المان جدید از دوره قاجاریه وارد معمارى شهر همدان مى شود. این نوع حصار درحقیقت نرده پنجره هاى است که، با کارکرد حفاظ و تزیین، بعد از نصب پنجره هاى نماى بیرونى (نماى شهرى) بر روى آ نها نصب گردیده است و شامل سطحى مشبک فلزى است. بیشتر به نظر میرسد که طرحى شبیه حرف «S» انگلیسى با پیچش حلزون ىشکل  در دو سر آن به صورت قرینه سازى تکثیر و اجرا گردیده است.
 این سطح مشبک در کلاف چوبى استوار و بر روى پنجره نصب م ىشده است. این نرده پنجره همان فرفورژه است که در معمارى اروپا براى ساخت نرده و حفاظ پله به کار رفته است. با نفوذ فرهنگ غرب در دوره قاجاریه محیط مساعدى براى شروع معمارى برونگرا در شهر همدان ایجاد مى شود و استفاده از نرده پنجره با طرح فرفوژه در نماى بیرونى بناهاى این دوره متداول مى گردد. این نرده ها از میله هاى باریک فلزى ساخته شده اند که استحکام چندانى ندارد و نیز بر روى پنجره هاى طبقه اول که در ارتفاع و دور از دسترس قرار دارند، نصب گردیده است
با بررسى شواهد موجود چنین به نظر می رسد که نرده در پنجره ها بیشتر جنبه تزیینى دارد تا حفاظتى و، مانند نمونه هاى قدیمى آن، کارکرد حجاب را در فضاى پشت پنجره دارد. متأسفانه شواهد مستندى از سازندگان نرده پنجر ه به جاى نمانده است. همچنین در خصوص بناهاى دوره قاجاریه شهر همدان مطالعه  توالى تاریخى اى نیز انجام نگرفته است و نمی توان روند تاریخى براى نرده پنجره مشخص کرد. اما با بررسى میدانى در ساخت نرده پنجر ه و طر حهاى به کاررفته در انواع آن، می توان روندى تکاملى را براى آن قائل شد که خود امکان مى دهد تا مقدم و مؤخر در ساخت نرده پنجر ه مشخص گردد. بر این اساس انواع آن در چهار گروه دسته بندى و بررسى گردیده اند.

1) گروه اول
در اولین مرحله از معمارى دوره قاجاریه شهر همدان استفاده از نرده پنجره فلزى بر روى پنجره هاى نماى بیرونى بناها (تا آن زمان بدون حفاظ بودند) باب مى شود. با بررسى بیشتر بر روى پنجره هاى داراى هلالى میتوان مشاهده کرد که این پنجره ها تنها در بخش مستطی لشکل داراى نرده هستند و بخش هلالی آن  ها بدون حفاظ باقى مانده است. بررسى این نمونه ها نشان مى دهند که در ابتدا استادکاران تنها می توانستند نرده پنجره هایى به شکل مستطیل بسازند که از تکرار شکل شبیه نقش مایه ) واحد نقش)  شبیه «S» ایجاد می شود.
این مرحله از معمارى شهر همدان، م ىتوان گفت که فلز به جاى چوب در بخشى از تزیین نماى بیرونى بناها وارد معمارى مى گردد. این نوع نرده پنجره را می توان نخستین نمونه نرده  به کار رفته در پنجره هاى دوره قاجاریه همدان معرفى کرد. تعداد 18 عدد از این نوع ثبت گردیده است.

حفاظ پنجره قدیمی

طرح به کاررفته و روش ساخت
استادکاران همدانى براى طراحى و ساخت نرده پنجره گروه اول از مقدار واحد و تقسیم خطوط همانند روش هاى طراحى نقوش هندسى ایرانى استفاده کرد هاند. ابعاد درنظرگرفته شده براى طراحى این نقش نسبت 2 واحد براى عرض و 5 واحد برای طول است که در زیرنقش آن 10 مربع مساوى را تشکیل می دهد،
براى ترسیم حلزونی ها ابتدا چهار مربع به ابعاد 2 واحد انتخاب و مطابق شکل به هشت قسمت مساوى تقسیم می گردد. سپس دایره هایى بر اساس تقسیمات انجام شده ترسیم می شود. در ادامه نقش حلزونى ابتدا به دور دایره  بزرگتر میچرخد و در اتصال ایجادشده به دایره هاى کوچک تر منتقل میگردد. بدین ترتیب نقش حلزونى ایجاد می شود. سپس به همین روش، قرینه آن اجرا و در آخرین مرحله انتهاى حلزونی ها به یکدیگر متصل می شود تا شکلی شبیه به «S»  با پیچش حلزونى ایجاد شود.
برای ساخت نرده پنجره در ابتدا شکل شبیه به «S»  با گرم کردن و پیچش میله گرد آماده شده به دور یک محور دایره ای شکل فرم داده مى شود.
 در مرحلة بعد بر اساس ابعاد پنجره شکل شبیه به «S» به دست آمده به صورت قرینه  به دست آمده به صورت قرینه ردیف هاى عمودى کنار هم قرار مى گیرد و با بست به میله هاى فلزى متصل مى شود  براى ایجاد سطحى مشبک این عمل به دفعات تکرار مى گردد تا ابعاد مورد نظر به دست آید
در مرحله بعد کلافى چوبى در ابعاد پنجره آماده مى شود، براى ساخت این کلاف ابتدا چو ب هایى با عرض و قطر حدود 5تا 6 سانتى متر آماده و در ابعاد طول و عرض پنجره برش داده مى شود، سپس شیارهاى طولى به قطر حدود 2 و عرض 1 سانتى متر در وسط چوب ها ایجاد مى گردد و سطح مشبک فلزى در داخل آنها قرار مى گیرد تا یک چهارچوب به دست آید. سپس گوشه هاى چهارچوب با میخ هاى چوبى به یکدیگر محکم مى شود. بدین ترتیب سطح مشبک فلزى در وسط کلاف چوبى داخل شیارهاى ایجادشده محصور مى گردد و یک سطح مشبک ایستا و مقاوم ایجاد مى شود  در آخرین مرحله نیز نرده پنجره آماد هشده با میخ به چهارچوب پنجره متصل مى شود. بررسى نمونه ها نشان مى دهد که طراحى و ساخت نرده پنجره ها با دقت فراوان انجام گرفته است.

حفاظ پنجره قدیمیگروه دوم
در دوره بعدى از معمارى این نرده ها در دورة قاجاریه، هنرمندان سازنده نرده پنجره، با تجربه به دست آمده، در ساخت نرده پنجره تسلط مى یابند. این امر را می توان با بررسى و مقایسه نرده پنجره داراى هلالى مشاهده کرد. در این مرحله استادکاران تغییراتى در ابعاد شکل شبیه  «S» ایجاد می کنند و موفق به طراحى و ساخت نرده پنجره هاى میشوند که  می تواند سطح کامل پنجره هاى مستطیل داراى هلالى را بپوشاند. این
مرحله که خود روندى تکاملى دارد، سرآغاز طراحى با اشکال و ابعاد متفاوت در مراحل بعدى ساخت نرده پنجره ها مى گردد که میتوان روش اجراى آ نها را در سه مرحله بررسى کرد. از این نوع 23 نردة پنجره ثبت گردیده است.
طرح به کاررفته و روش ساخت
الف) نوع اول: در این مرحله استادکاران براى اینکه بتوانند سطح پنجره را کاملاً پوشش دهند ضلع بالایى کلاف نرده پنجره را به شکل منحنى درمى آورند. سپس براى پوشش سطح پنجره از همان طرح گروه اول، شکل شبیه «S» استفاده می کنند.
 با بررسى این نوع نرده پنجره مشاهده مى شود که قسمتى از شکل شبیه «S»  در زیر کلاف چوبى بخش هلالى پنهان  گردیده است. این عمل نشان مى دهد که در این مرحله هنوز استادکاران طراحی خاصی برای ساخت نرده پنجره دست نیاورده اند
ب) نوع دوم: نمونه دیگرى از نرده پنجره هاى داراى هلالى هستند که در بخش هلالی  آن شکل شبیه به صورت «S»  کامل اجرا شده و قسمتى از آن در زیر کلاف چوبى پنهان نگردیده است. در این نمونه براى پوشش سطح پنجره از همان شکل شبیه به   «S»گروه اول استفاده شده است، اما به نسبت فرم هلالی آن یک سر شکل شبیه  «S» بزر گتر اجرا شده تا بخش  منحنى را کامل پوشش را پوشش دهد
پ) نوع سوم: براى ساخت این نمونه نرده پنجره، که بر روى پنجره هاى دو بخشى داراى بازشو وکتیبه هلالی شکل به کاررفته است، استادکاران از شکل پنجره تبعیت می کنند. آ نها با قرار دادن قطعه چوبى بین بخش مستطیل و هلالى، نرده پنجره هایى به شکل پنجره ها طراحى و اجرا میکنند. براى پوشش دو سطح ایجادشده نیز از همان شکل شبیه   «S»استفاده می شود.تنها تفاوت در گوشه هاى بخش هلالى است که براى پوشش آن یک سر شکل شبیه «S» را بزرگ تر در نظر میگیرند و آن را به صورت افقى به کار مى برند.
با مقایسه تطبیقى نمونه هاى سه نوع گروه سوم می توان نتیجه گرفت که در اولین نوع استادکاران تنها فرم نرده پنجره را تغییر می دهند و به شکل پنجره تبدیل میکنند و در شکل شبیه «S» تغییری ایجاد نمی کنند
در نوع دوم ابعاد سر حلزونى شکل شبیه «S» را تغییر میدهند و موفق به پوشش سطح نرده پنجره با شکل کامل شبیه «S» میشوند. در نوع سوم با تغییر بیشترى در ابعاد سر حلزونى شکلى شبیه  «S» ایجاد میکنند و روش چیدمان آن را نیز تغییر میدهند. در مقایسه دیگرى بین نرده پنجره هاى این گروه با گروه اول میتوان به این نکته دست یافت که استادکاران در ساخت نرده پنجر هها با دو مشکل اصلى، تفاوت ابعاد و شکل ظاهرى پنجره ها مواجه بوده اند.
آ نها در طول ساخت نرده پنجره ها سعى کرده اند که با تغییر در ابعاد شکل شبیه به «S»  این مشکل را برطرف کنند. این امر خود باعث گردیده تا روندى تکاملى در طراحى و ساخت نرده پنجره ایجاد شود.
حفاظ پنجره قدیمی
گروه سوم
با بررسى نرده پنجره هایى که در این گروه دسته بندى شده اند، میتوان دریافت که همگى داراى ابعاد متفاوتى از مستطیل و یا نزدیک به مربع هستند که نمیتوان سطح آ نها را با شکل شبیه «S»  گروه اول و دوم پوشش کامل داد، پس باید تغییرى  در ابعاد شکل شبیه «S» ایجاد شود. استادکاران در این مرحله با تجربه به دست آمده از تغییر شکل شبیه «S»   در نرده پنجره هاى  داراى هلالى، دست به نوآورى مى زنند و ابعاد شکل شبیه «S»  را متناسب با ابعاد هر پنجره تغییر مى دهند. بدین شکل موفق به پوشش کامل آ نها مى شوند. براى دستیابى به نردة پنجره هایى با ابعاد متفاوت بیشتر از دو روش استفاده شده است. از این نوع نرده پنجر ه تعداد 14 نمونه ثبت گردیده است

طرح به کاررفته و روش ساخت
الف )روش اول
نمونة اول: در این نمونه نرده پنجره ها براى دستیابى به ابعاد مستطیل نزدیک به مربع طراحى شده است. استادکاران ابعاد عرض شکل شبیه «S» را یک و نیم برابر بیشتر از نوع اولیه آن در نظر می گیرند. با این تغییر می توان سطح پنجره هاى مستطیل نزدیک به مربع را به خوبى پوشش داد

نمونة دوم: در نمونه اى دیگر، در طبقه همکف از بناهاى دوره قاجاریه شهر همدان روزنه هایى به فضاى بیرونى باز شده است. این روزنه ها بیشتر براى ورود هوا تعبیه گردیده است و تنها چهارچوبى در نماى دیوار هست که فضاى داخلى را به فضاى بیرونى مرتبط می کند.
براى نفوذناپذیر کردن این روزنه ها نیاز به ساخت نرده پنجره هایى مقاوم بوده است. استادکاران براى دستیابى به مقاومت بیشتر دست به ابتکار می زنند،آن ها فاصله بین دو سر شکل شبیه «S» را به اندازه یک واحد کوتا ه تر از نوع اولیه آن در نظر میگیرند تا سطح فشرده ترى ایجاد شود. همچنین براى مقاومت بیشتر، میله هاى نازک عمودى را حذف و تسمه هاى فلزى با قطر بیشتر جانشین آ نها می کنند.
بدین ترتیب مقاومت بیشترى در سطح نرده پنجره ایجاد می شود.
این ابتکار باعث می گردد که هم نرده پنجره استحکام بیشترى یابد و هم شکل و فرم آن تغییر نکند و با کمترین تغییر ممکن در شکل ظاهرى، استحکام بیشترى حاصل شود
نمونه سوم: در نمونه اى دیگر استادکاران براى برطرف کردن مشکل دید فضاى بالاى سردر ورودى ها، باید حفاظى طراحى مى کردند تا میدان دید بیشترى داشته باشد و بر فضاى بیرونى کوچه و یا گذر تسلط کامل باشد. به همین منظور آن ها نرده پنجره هایى به فرم منحنى طراحى کرده و ساخته اند. براى دستیابى به این امر ابتدا فاصله بین دو سر شکل شبیه «S»یک  واحد کوتا هتر از نوع اولیة آن طراحى مى شود. این امر باعث فشردگى سطح مشبک و نیز شکل پذیرى آن در فرم منحنى مى شود که جنبه حفاظتى بیشترى به نرده پنجره میبخشد.
سپس براى بهبود دید منظر میله هاى عمودى بخش مرکزى آن را یک در میان حذف م ىکنند. این نرده پنجره ها بیشتر درروزنه هاى بالاى سردرها به کار رفته است. سطح بیرون زده آنها باعث مى شود که میدان دید بیشترى جلوى روى بیننده در سمت پایین راست و چپ سردر ایجاد شود

ب)روش دوم
نمونه اول: طراحى نرده پنجره ها در این نمونه بیشتر براى دستیابى به ابعاد مستطیل کشیده در نظرگرفته شده است. براى دستیابى به این امر استادکاران فاصله بین دو سر شکل شبیه «S» را بیشتر از 1 واحد بزرگ تر از نوع اولیه آن در نظر گرفته اند
با این تغییر، طول شکل شبیه «S» کشیده تر می شود.و می توان سطح پنجره هاى مستطیل شکل با طول کشیده را پوشش داد.
این تغییر باعث مى گردد که فضاى خالى بیشترى در سطح نرده پنجره ایجاد شود و این خود یک ویژگى در ساخت نرده پنجره است
نمونه دوم: به نظر مى رسد که با گذشت زمان کاربرد حجاب در نرده پنجره ها کمرنگ مى شود و دید منظره جلوه بیشترى می یابد. زیرا شکل شبیه به «S» سطح تقریبا فشرده ای ایجاد می کند. و به بیننده اجازه نمى دهد به خوبى نماى منظره را ببیند.
در این نمونه استادکاران براى برطرف کردن این نقص دست به ابتکار زدند، آ نها ابتدا از شکل شبیه «S»
 با طول کشیده استفاده میکنند که خود باعث کاهش فشردگى طرح مى گردد.
سپس یک سر شکل شبیه «S»  را کوچکتر طراحى میکنند  تا فضاى خالى بیشترى در نرده پنجره ایجاد شود. بدین شکل علاوه بر حفظ حجاب فضاى بیشترى براى دید منظر ایجاد مى گردد .
اما این تغییر نیز باعث مى گردد که یک سر حلزونی ها ازمیله هاى عمودى فاصله دار شود و استحکام نرده پنجره کم شود.
با بررسى انجام شده به خوبى مشخص است که در این نمونه ها جنبه حفاظتى نرده پنجره کمرنگ تر شده و جنبه تزیینى آن  غالب گردیده است.
نمونة سوم: در نمونه اى دیگر استادکاران در آخرین تلاش خود براى افزایش دید و تسلط ناظر بر فضاى بیرونى، دست به یک به ابتکارى دیگر مى زنند. آ نها ابتدا شکل شبیه «S» با یک  سر حلزونى کوچک را انتخاب و بسیار کشیده طراحى میکنند. تا فضاى خالى بیشترى نسبت به نمونه هاى قبلى ایجاد شود.
از طرفى نیز سطح نرده پنجره را با فاصله حدود 30 سانتى متر از پنجر ه نصب میکنند. فاصله ایجادشده در چهار سمت پنجره را با همان طرح کشیده مى پوشانند تا پنج سطح مشبک ایجاد شود. با این اقدام بهترین حالت براى دید ناظر در پنچ جهت ایجاد مى گردد. طرح به کاررفته در این نمونه نیز متفاوت است.
برخلاف نمونه هاى قبل از سه نقش مایه استفاده شده است،
شکل  شبیه «S»  طرح اصلى و دو نقش مایة دیگر که حاشیه و  پرکنندة فضاهاى خالى است. این امر جنبه تزیینى نرده پنجره را قوت می بخشد و نیز نشانگر شروع تحولى در طراحى نرده پنجره است که تا آن زمان نبوده است. شاید بتوان این نمونه را نمونه انتقالى برشمرد که هم ویژگی هاى نرده پنجره هاى قبل از خود را دارد و هم المان هاى جدید که در گروه چهارم جاى گرفته اند در آن به کار رفته است
با بررسى نمونه هاى نرده پنجره هاى گروه سوم و مقایسه آ نها با نمونه هاى گروه اول و دوم به نظر میرسد که نرده پنجرهها در آغاز تنها با یک فرم ساخته می شده و بیشتر کاربرد حفاظتى و حجابى داشته است، اما با تغییر ابعاد در شکل شبیه  «S» و حلزونی هاى آن به تدریج کاربرد حفاظتى و حجابى آن  کمرنگ شده و جنبه تزیینى آن بیشتر مد نظر بوده است.

گروه چهارم
هما نطور که گفته شد استادکاران براى طراحى و ساخت نرده پنجره که در سه گروه قبل بررسى کردیم، تنها از یک نقش مایه که همان شکل شبیه«S» با پیچش حلزونی است استفاده  مى کردند و با تغییر در ابعاد، قرینه سازى، و تکثیر آن نرده پنجره هایى در شکل ها و ابعاد مختلف به زیبایى هرچه بیشتر طراحى و اجرا کردند. حال در این گروه که آخرین مرحله از ساخت نرده پنجر ه در دوره قاجاریه است، استادکاران ساخت نرده پنجره را تنها در جنبه کاربردى آن  )حفاظ و حجاب (  نمیبینند، بلکه آن را عنصرى از نماى معمارى مى پندارند و میکوشند
تا آن را از هنرى بیگانه با نقش مایه ثابت و تکرارى به هنرى بومى با نقش مایه هاى متنوع و مطبوع بدل کنند. اولین قدم در این مسیر دورى جستن از تقلید و تکرار است. به همین منظور آ نها با اندوخته هاى هنر ایرانى خود دست به نوآورى مى زدند و خلاقانه با تغییر عمده در شکل شبیه «S» نقش مایه های  جدید و متنوعى ایجاد مى کردند. این نقش مایه ها در طراحى و اجرا از ساختار اصلى خود یعنى شکل شبیه «S» با
پیچش حلزونى تبعیت مى کنند، اما خود به عنصرى نو بدل می شوند که با قرینه سازى، ترکیب، و تکثیر آن میتوان انواع شکل هاى زیبا را ایجاد کرد و در نرده پنجره هایى با ابعاد و شکل هاى متفاوت مانند مستطیل، مستطیل کشیده، مستطیل نزدیک به مربع، و نیز بیضى به کار بست. در نمونه هاى این گروه، دیگر از نقش تکرارى خبرى نیست. براى هریک از نرده پنجره ها طراحی جداگانه اى صورت گرفته است. در نماهاى خانه هاى قاجاریه تنها یک نمونه از آن به کار رفته است. از این نوع نرده پنجره تعداد 11 نمونه ثبت گردیده است.
استفاده از یک نقش مایه
نمونه اول: این نرده پنجره که شاید بتوان آن را ساده ترین نمونه دانست به شکل مستطیل کشیده طراحى شده است. در این نمونه براى طراحى نقش مایه بر اساس ابعاد پنجره از دو حلزونى کوچک و بزرگ استفاده گردیده که بر خلاف شکل شبیه «S» در یک جهت قرار گرفته و با خطى مورب به یکدیگر متصل گردیده است. بدین ترتیب نقش مایه جدیدى به دست مى آید و در طراحى نرده پنجره به صورت مورب قرینه سازى و تکثیر شده و شکل جدیدى را ایجاد کرده است

نمونه دوم: در این نمونه از نقش مایه شبیه نمونه اول به صورت عمودى استفاده شده است. استادکاران ابعاد نرده پنجره را به شش قسمت عمودى تقسیم و نقش مایه آن را در یک ردیف طراحى و سپس قرینه سازى و تکثیر کرده اند. فضاى ایجادشده بین نقش مایه ها نیز نقشى لوزی شکل را ایجاد کرده است

نمونه سوم: در نمونه دیگر استادکاران براى طراحى نرده پنجر هاى افقى از یک نقش مایه استفاده کرده اند.آنها دو حلزونى را در یک راستا قرار داده و فاصله بین آ نها را با خطى عمودى به یکدیگر متصل کرده اند. بدین ترتیب نقش مایه جدیدى ایجاد شده که با قرینه سازى و اتصال به میله هاى عمودى تکثیر شده و نرده پنجره زیبایى را ایجاد کرده است

حفاظ پنجره قدیمیاستفاده از دو و یا چند نقش مایه
الف) نوع اول: در ساخت این نوع نرده پنجره از دو یا چند نقش مایه استفاده شده است. استادکاران پس از طراحى نقش مایه ها، انواع نرده هاى مستطیل و یا مستطیل داراى هلالى را با آن ها طراحى و اجرا کرده اند.
در این نوع، نرده پنجره با هلال ىهایى با پنج نقش مایه طراحى شده است. نقش مایه ها با حلزونی هایى متصل به یکدیگر و به صورت کوچک و بزرگ، با فاصله کم و زیاد، هم جهت و یا در جهت مخالف و با خطوط عمودى یا منحنى طراحى شده اند. طرح نرده پنجره بر اساس شکل و ابعاد پنجره ابتدا به شش قسمت عمودى تقسیم و  یک ششم آن با ترکیب و کنار هم قرار دادن نقش مایه ها  طراحى و سپس قرینه سازى و تکثیرگردیده است. براى  طراحى بخش هلالى نیز بر اساس انحناى موجود از نقش مایه ها با چیدمان افقى و مورب استفاده شده است. بدین ترتیب نرده  پنجر هاى زیبا و با فضاى نقش و زمینه شبیه به نقوش هندسه ایرانى با فرم هاى مختلف و چشم نواز طراحى و ساخته شده است که نگاه انسان را معطوف خود میکند.

ب) نوع دوم : نرده  پنجره هاى بیضى شکل: در نمونه دیگر استادکاران براى پنجره هاى بیضى شکل که بیشتر در سردر ورودى خانه ها به کار رفته اند نرده پنجره طراحى و اجرا میکنند.
نمونه اول: براى طراحى این نمونه ابتدا سه نقش مایه طراحى گردیده است. این نقش مایه ها با حلزونی هاى هم اندازه و یا بزرگ و کوچک به صورت هم جهت و یا مخالف هم، با فاصله و یا در کنار هم با خط منحنى و یا افقى به یکدیگر متصل شده هند. حال براى طراحى نرده پنجره ابتدا یک چهارم بیضى انتخاب و با قرینه سازى نقش مایه ها طراحى شده است. سپس با قرینه سازى بخشهاى دیگر آن تکثیر و تکمیل گردیده است. در طرح حاصله، حلزونی ها به زیبایى هرچه بیشر در کنار یکدیگر هستند و فرمى شبیه کمان با زه کشیده را تداعى  می کند
نمونه دوم: در نمونه اى دیگر نرده پنجره اى بیضی شکل بر سر در ورودى یکى از خانه هاى قاجارى همدان نقش بسته است.
براى ساخت این نرده پنجره چهار نقش مایه طراحى گردیده است. این نقش مای هها بیشتر یک حلزونى و یا دو حلزونى است که در یک جهت قرار گرفته و با خطى منحنى ادامه یافته و یا به یکدیگر متصل شده اند. استادکاران براى طراحى این نرده  پنجره، با کنار هم قرار دادن نقش مایه ها، ابتدا نیمى از آن را طراحى و سپس با قرینه سازى نقش بیضى را کامل کرده اند.
بدین ترتیب نقشى زیبا ایجاد شده که در آن شکل دو پروانه در حال پرواز و یک پروانة بزرگ با بال هاى باز نشسته بر روى شاخه اى تداعى مى شود
پ) نوع سوم: در این نوع استادکاران نرده پنجره هایى با حاشیه در شکل مستطیل و مستطیل داراى هلالى طراحى و اجرا کرده اند.

نمونه اول: براى ساخت نرده پنجره مستطیل شکل با حاشیه، چهار نقش مایه طراحى شده است. نقش مایه با شکل دایره، شکل شبیه «S»  , دو حلزونى هم جهت، و یا یک حلزونى که ، با خطى منحنى ادامه یافته و یا به یکدیگر متصل شده است.
براى طراحى این نرده پنجره ابتدا یک چهارم مستطیل انتخاب و، با ترکیب و کنار هم قراردادن نقش مایه ها، حاشیه و متن آن طراحى شده است. سپس بخش هاى دیگر آن با قرینه سازى تکثیر نقش مستطیل تکمیل گردیده تا شکلى دایره وار در مرکز نرده پنجره ایجاد شود
نمونة دوم: در این نمونه براى پنجره نرده اى داراى هلالى با حاشیه طراحى گردیده است. در ابتدا سه نقش مایه طراحى شده است.نقش مایه ها شامل دو حلزونى هم اندازه، کوچک و بزرگ، هم جهت و یا مخالف هم، نزدیک و یا با فاصله از هم هستند، و با خط منحنى و یا افقى به یکدیگر متصل شد هاند. حال براى طراحى نرده پنجره ابتدا بر اساس ابعاد پنجره، با دو ردیف نقش مایه، حاشیه آن طراحى شده
که در بخش هلالى تنها از یک ردیف نقش مایه استفاده شده است. فضاى متن نیز به شش قسمت عمودى تقسیم شده و یک ششم آن با کنار هم قراردادن و قرینه سازى نقش مایه ها طراحى گردیده است.
سپس بخش هاى دیگر آن با قرینه سازى و تکثیر تکمیل شده است.
طراحى نقش مایه ها و چیدمان و قرینه سازى آ نها طرحى زیبا و منحصر به فردى را ایجاد کرده که داراى ویژگی هاى نقوش هندسى ایرانى است. در این نمونه علاوه بر فضاى طرح، زمینه نیز به نقش تبدیل گردیده است. همچنین نقوش ایجادشده مشابه شکل هاى موج، سلى، و و شش ضلعى در نقوش هندسى ایرانى شده است.
میتوان گفت که استادکاران نرده پنجره هاى با نقوش هندسى ایرانى طراحى و آن را با المان پیچش حلزونى مزین کرده اند. این تلفیق خود نقوش نوى را ایجاد کرده که لطیف تر و دلنشین تر است، هم ویژگی هاى هنر بیگانه را دارد و هم نقوش هندسى ایرانى را در برمیگیرد
نوع سوم: در این نمونه استادکاران نقش گلدان پر از گل را، که در نقاشی هاى دوره قاجاریه بسیار متداول بوده، به زیبایى هرچه بیشتر در نرده  پنجره مى آورند و به آن شخصیتى نو میبخشند
و طراحى نرده پنجره را به اوج و شکوه خود مى رسانند. براى ساخت این نرده پنجره ابتدا هفت نقش مایه طراحى شده است.
نقش مایه ها شامل دو حلزونى هم اندازه و یا بزرگ و کوچک است که در یک جهت و یا مخالف هم، با فاصله کم و یا زیاد، با خطوط عمودى و یا منحنى به یکدیگر متصل شده و یا ادامه یافته اند. براى طراحى نرده پنجره ابتدا آن را به دو قسمت تقسیم مساوى کرده اند و با کنار هم قرار دادن نقش مایه ها نیمى از آن طراحى شده است. سپس با قرینه سازى نیمه دیگر تکمیل گردیده تا نرده پنجره اى هم چون تابلو نقاشى زیبایى با خطوط
کاملا منحنى ایجاد شود
جمع بندی و نتیجه گیری
با وجود نرده پنجره هایی مانند فخرومدین , شبک و دیگر نمونه ها در دوره هاى مختلف معمارى ایران، می توان گفت نرده پنجره از نظر کاربرى عضوى از معمارى سنتى ایران است و ریشه هزارساله دارد. اما از نظر مواد تشکیل دهنده، شیوه اتصال بر روى پنجره، و طرح هاى به کاررفته در آن، عضوى جدید است که از دوره قاجاریه وارد معمارى سنتى ایرانى گردیده است.
بررسى انجام گرفته بر روى نرده پنجره هاى بناهاى باقى مانده از دوره قاجاریه شهر همدان نشان مى دهد که ساخت نرده پنجره ها روند تکاملى دارد و از تنوع ابعاد و شکل پنجره ها تبعیت می کند که میتوان آن ها را از نظر روند تکاملى به چهار دسته تقسیم بندى کرد:
دسته اول: شامل نرده پنجره هایى با ابعاد مستطیل مى شود که بر روى پنجره هاى مستطیل و مستطیل داراى هلالى به کار رفته و بخش هلالى آنها بدون نرده پنجره باقى مانده است. این نرده پنجره ها با طرح با نقش مایه اى (واحد نقش) شبیه «S» ساخته شده است که در زیرنقش مستطیل و به روش تقسیم خطوط اجرا مى شود و داراى نسبت 2.5 واحد طول به 1 واحد عرض است که با قرینه سازى تکثیر و در کلافى چوبى استوار و بر روى پنجره نصب مى گردد.
دسته دوم: شامل نرده پنجره هایى است که استادکاران با تجربه اندوزی و تغییر در یک سر حلزونی شکل شبیه «S»  موفق به طراحى و ساخت آن شده اند. این نرده ها سطح کامل پنجره هاى مستطیل داراى هلالى را مى پوشاند. در این مرحله گامى جدید در طراحى و تغییر شکل نرده پنجرهها و نیز ابعاد شکل شبیه «S» ایجاد مى شود. ترسیم شکل ها در زیرنقش مستطیل و به روش تقسیم خطوط، همانند گروه اول، اجرا مى شود، اما نسبت طول به عرض سر حلزونی ها 1.5 واحد طول به 1 واحد عرض تغییر می کند که با قرینه سازى تکثیر مى گردد.
 نمونه هاى این دسته همانند دسته همانند دسته اول با میله هاى نازک ساخته مى شود و در کلافى چوبى استوار و بر روى پنجره نصب مى گردد.
دسته سوم: نرده پنجره هاى این گروه بر اساس شکل پنجره ها در ابعاد و شکل متنوع هستند. استادکاران با تغییر طول و عرض  به شکلی شبیه «S»  با ابعاد دلخواه دست یافته اند. از طرفى نیز در نمونه هایى، با افزایش طول شکل شبیه «S» و نیز کوچک کردن کردن یک سر حلزونی هاى آن، از فشردگى سطح مشبک نرده پنجره ها کاسته و مزاحمت کمترى در دید منظر ایجاد کرده اند. در این گروه همانند گروه هاى قبلى، ترسیم شکل ها در زیرنقش مستطیل و به روش تقسیم خطوط اجرا مى شود و داراى نسبت هاى 3 واحد طول به 1 واحد عرض و نیز 2 واحد طول به 1 واحد عرض است که با قرینه سازى تکثیر مى گردد. این نرده پنجره ها مستطیل شکل، هلالی دار و کتیبه دار هستند
 نصب این نرده پنجره ها مستقیماً و یا با فاصله اى چند سانتى مترى از پنجره صورت گرفته که مانند نمونه هاى گروه اول اجرا گردیده اند. تنها در برخى از نمون هها کلاف فلزى به جاى کلاف چوبى استفاده گردیده است.
دستة چهارم: این گروه در آخرین مرحله از ساخت نرده پنجره در دوره قاجاریه اجرا می شده است. در این مرحله استادکاران ابعاد شکل شبیه «S»  همچنین ابعاد، جهت و فاصله بین حلزونی ها ، را تغییر مى دهند و نقش مایه هاى جدیدى ابداع میکنند و با کنار هر قرار دادن، ترکیب، قرینه سازى، و تکثیر  آن ها انواع نرده
پنجره هاى مستطیل، مستطیل داراى هلالى و کتیبه دار، و نیز بیضی شکل را به زیبایى هر چه بیشتر طراحى و اجرا می کنند که هریک طرح جداگانه اى دارد و تنها یک نمونه از آن ساخته و بر روى پنجره ها نصب گردیده است. در این گروه ترسیم شکل ها متفاوت مى شود، زیرا هر نرده پنجره طرح خاص خود را دارد که در آن از یک تا هفت نقش مایه به کار رفته است ونمیتوان براى آن همانند گرو ههاى قبلى نسبتى خاص معلوم کرد. می توان گفت که طرح ها در زیرنقش مستطیل قابل طراحى و اجرا هستند. در این گروه سى و سه نقش مایه طراحى و در ساخت نرده پنجره ها استفاده گردیده که تعداد هفده نمونه از آن ها شکلى متفاوت دارند و بقیه تغییریافته آ نها هستند.
شکل ها و ابعاد متنوع نرده پنجره ها، دستیابى به دید منظر بهتر و طراحى نقش مای هها را تا آنجا پیش مى برد که استادکاران دیگر نرده پنجره را تنها یک حفاظ نمی بینند و می کوشند تا جنبه زیبایی شناسى به آبخشند. آ نها خود را از قید تقلید می رهانند
و با حفظ اصول اولیه، شکل هاى جدیدى طراحى و اجرا می کنند که تا آن زمان نبوده و تنها برگرفته از ذوق و سلیقه هنرمند ایرانى نرده ساز پنجره است. او هنر خود را به عنصرى مهم و تعیین کننده در نماى معمارى بدل می کند که نقطه عطفى در تغییر و تبدیل گونه اى بیگانه به عنصرى خودى و هنرى ارزنده است.
متأسفانه اطلاعات موثقى از هنرمندان همدانى این حرفه در دست نیست. تنها شواهد باقى مانده نرده پنجره هایى است که در بافت تاریخى شهر همدان به یادگار باقى مانده است. به نظر پژوهشگر این شواهد نشان مى دهد که هم زمان با ساخت پنجره ها، نرده پنجره براى آ نها طراحى و ساخته نشده است، بلکه پس از گذشت زمان نرده به پنجره هاى بناهاى دوره قاجاریه اضافه شده است و تنها در گروه چهارم، مربوط به اواخر دوره قاجاریه است که نرده پنجره ها براى پنجره ها طراحى و پس از نصب پنجره ها بر روى  آن ها قرار گرفته اند.
نرده پنجره هاى طراحی شده در دوره قاجاریه شهر همدان سرآغازى بر ساخت نرده پنجره هاى فلزى در معمارى دوره هاى بعدى است. این روند در معمارى دوره پهلوى اول نیز ادامه می یابد و خود باعث رشد و شکوفایى و تحول در هنر ساختن نرده پنجره می شود. هنرمندان این رشته در این دوره طرح هاى  به کاررفته در دوره قاجاریه را تغییر می دهند و اقتباس از اروپا را کنار می گذارند. آ نها به طرح هاى هندسى ایرانى و طرح هایى که در تزیینات آجر کارى و مخصوصا کاشی کارى استفاده شده روى مى آورند و با خلاقیت ذهنى خود نقش می آفرینند که نمونه هاى زیباى آن بر نماى بناهاى دوره معمارى پهلوى اول و دوم این شهر چشم نوازى می کند که خود نیاز به بررسى جداگانه اى دارد.

منابع و مآخذنرده هاى زیبا
خاستگاه هاى معمارى پنجره، جُستارى در مفهوم پنجره ». پارسا، محمدعلى در مجلة مسکن و محیط روستا، ش 134 ،« در زبان فارسى و فرهنگ ایرانى
.94 - (تابستان 1390 )، ص 75
پیرنیا، محمدکریم. آشنایى با معمارى اسلامى ایران، تدوین غلامحسین . معماریان، تهران: انتشارات دانشگاه علم و صنعت، 1374

حسینى سیر، سیدحسین. شناسایى و بررسى طرح نرده پنجر ههاى بافت . تاریخى همدان، دانشگاه آزاد اسلامى واحد همدان، 1391 خزاعى، میثم. پنجره به مثابه نظرگاه در نگارگرى ایرانى (دورة تیمورى و صفوى)، پایان نامة کارشناسى ارشد، اصفهان: دانشکده هنرهاى تجسمى . دانشگاه هنر، 1390

زمانى، سپیده. سمبولیسم و کارکرد رنگ در ارس ىهاى تاریخى قاجار در دو شهر اصفهان و تبریز، پایان نامة کارشناسى ارشد، اصفهان: دانشکده هنر
. ادیان و تمدنها دانشگاه هنر، 1389
. زمرشیدى، حسین. پیوند و نگاره در آجرکارى، تهران: زمرد، 1380 کاش ىکارى ایران (گره معقلى)، جلد 2، تهران: کیهان، 1368
سلطانزاده، حسین. پنجر ههاى قدیمى تهران، دفتر پژوه شهاى فرهنگى،
.1375
شیخ بهایى، محمد بن حسین. کلیات شیخ بهایى، تهران: انتشارات اقبال،
ب ىتا.
در ،« مطالعة طرح ارس ىهاى کا خهاى قاجارى تهران » . علیپور، نیلوفر .22 - فصلنامة نگره، ش 18 (تابستان 1390 )، ص 5

غضبانپور، جاسم. زندگى جدید کالبد قدیم، گزید هاى از بناهاى باارزش . تاریخى، تهران: انتشارات وزارت مسکن و شهرسازى، 1372

  • almas site
  • ۰
  • ۰

|اجاره موقت آپارتمان مبله لوکس در اصفهان

 

اجاره سوئیت ارزان در اصفهان برای اسکان موقت و  آپارتمان مبله در صفهان برای مسافران و افرادی که به صورت موقت در اصفهان اقامت دارند

خانه های شیک مبله با امکانات کامل شامل تلویزیون ،حمام،فرش و مبل و کلیه وسائل آشپزی و زندگی

اجاره روزانه خانه و آپارتمان مبله در اصفهان

اتاق خواب های تمیز با پتو و ملحفه هایی که برای هر مسافر شسته و پهن میشود

سرویس بهداشتی تمیز و آشپزخانه مجهز

سیستم سرمایش و گرمایش و دارای پارکینگ مجزا

آپارتمان های یک تا سه خوابه برای افراد مجرد یا خانواده های چندین نفره

خانه های ویلایی با حیاط دلباز و متراژ زیاد برای دورهمی های فامیلی و میهمانی های خانوادگی

سوئیت ارزان و مبله برای دانشجویان و افراد تنها که بودجه کمی دارند

برای اقامت موقت در اصفهان روی ما حساب کنید  09131291290

تخفیف هتل

اسکان مسافران نوروزی در اصفهان

اجاره آپارتمان مبله در اصفهان - اجاره سوئیت مبله در اصفهان - اجاره سوئیت اصفهان - اجاره آپارتمان - اجاره منزل مبله در اصفهان - اجاره منزل در اصفهان - اجاره خانه - اجاره خانه مبله در اصفهان - اجاره خانه مبله اصفهانهتل اصفهان - مهمانپذیر اصفهان  اجاره آپارتمان ، اجاره آپارتمان مبله در اصفهان ، اجاره سوییت اصفهان ، اجاره سوییت مبله اصفهان ، اجاره منزل مبله اصفهان ، اجاره خانه مبله در اصفهان ، اجاره منزل دوبلکس در اصفهان ، اجاره باغ و ویلا در اصفهان ، اجاره منزل مسکونی ، اجاره منزل مبله در اصفهان ، اجاره سوییت مبله در اصفهان ، ویلا اجاره ای در اصفهان ، اجاره سوئیت مبله در اصفهان - اجاره سوئیت اصفهان - اجاره آپارتمان - اجاره منزل مبله در اصفهان - اجاره منزل در اصفهان - اجاره خانه - اجاره خانه مبله در اصفهان - اجاره خانه مبله اصفهان - اجاره روزانه منزل مبله آپارتمان مبله سوییت ویلا باغ در اصفهان -- مسافرخانه اصفهان - منزل اصفهان - منزل در اصفهان - منزل اجاره ای اصفهان - اجاره منزل اصفهان - منزل مسافری اصفهان - سویت اصفهان - آپارتمان اصفهان - سوئیت اصفهان - نقشه اصفهان - راه های اصفهان - اجاره روزانه اصفهان - منزل مبله اصفهان - سوئیت مبله اصفهان و اجاره روزانه خانه در اصفهان برای اقامت چند روزه و خانه اجاره ای روزانه در اصفهان با بهترین امکانات و مناسب ترین قیمت اسکان اجاره روزانه اتاق در اصفهان اجاره سوییت دانشجویی در اصفهان اجاره خانه مجردی در اصفهان اجاره روزانه اتاق در اصفهان اجاره سوئیت ارزان در اصفهان اصفهان اسکان اجاره اتاق در اصفهان اجاره سوییت دانشجویی در اصفهان اجاره آپارتمان یک خوابه در اصفهان مسافرخانه در اصفهان رهن و اجاره سوئیت در اصفهان اجاره منزل مبله در اصفهان  سوییت مبله اصفهان  اپارتمان مبله در اصفهان  اسکان مسافر در اصفهان  اقامت مسافر اصفهان  سوییت مسافر اصفهان  منزل اجاره ای اصفهان  اسکان مسافر اصفهان  منزل اجاره موقت اصفهان  اپارتمان مبله اصفهان  اتاق کرایه ای اصفهان  اجاره روزانه اپارتمان اصفهان  خانه مبله اصفهان

 

  • almas site
  • ۰
  • ۰


امروزه؛ قراردادهایی تحت عنوان پیش‌فروش یا پیش‌خرید آپارتمان رواج چشمگیری پیدا کرده و بخش قابل توجهی از معاملات در مورد املاک را به خود اختصاص داده و موجب طرح دعاوی متعددی در مراجع دادگستری گردیده است. مقاله زیر به نحو تطبیقی ماهیت حقوقی این نوع قراردادها را از دیدگاه فقه و حقوق ایران و فرانسه مورد بررسی و ارزیابی قرار داده است و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق مصرف‌کنندگان (خریداران) «تئوری مالکیت تدریجی» را به عنوان راه‌حل و به شکل شرط ضمن عقد در هر مرحله از ظهور و بروز نمود عینی و خارجی بخشی از مبیع، جهت پرنمودن خلأ قانونی آن در حقوق ایران ارائه نموده است.
کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 40)

‌ ‌‌‌فـروش‌ آپارتمان‌های ساخته نشده

1دکتر رضا ولویون2
کیده
{IBامروزه،قراردادهایی تحت عنوان پیش‌فروش‌ یـا‌ پیـش‌خرید‌ آپارتـمان رواج چشمگیریپیدا کرده و بخش قابل توجهی از معاملات در مورد املاک را به خود‌ اختصاص داده وموجب طرح دعاوی مـتعددی در مراجع دادگستری گردیده است.مقاله زیر‌ به نحوتطبیقی ماهیت حقوقی‌ این‌ نوع قـراردادها را از دیدگاه فقه و حقوق ایـران و فـرانسه موردبررسی و ارزیابی قرارداده است و به منظور جلوگیری از تضییع حقوق مصرف‌کنندگان(خریداران)«تئوری مالکیت تدریجی»را به‌عنوان راه‌حل و به شکل شرط ضمن‌ عقد درهر مرحله از ظهور و بروز نمود عینی و خارجی بخشی از مبیع،جـهت پرنمودن خلأقانونی آن در حقوق ایران ارائه نموده است.IB}
قدمه
با اینکه حقوق مدنی بر یکی از‌ غنی‌ترین‌ سوابق تاریخی نهاده شده است و از آراء ونظریات علمای اسلامی برخوردار است لیکن زندگی مدرن امروز سختی و دشواری‌های ویـژهخود را دارد.یـکی از مظاهر آن پدیده آپارتمان‌سازی و فروش آن می‌باشد‌ و همین‌ امر سببشد که قانونگذار در سال 1343 به وضع قانون تملک آپارتمان‌ها مبادرت ورزد و امروزه(1)برگزیده از مجله پژوهش حقوق و سیاست،شال سوم،شماره 4،بهار و تابستان 80،از انتشاراتدانشگاه‌ عـلامه‌ طـباطبایی.

(2)استادیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشکده علامه ظباظبایی.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 41)

خرید و فروش آپارتمان یکی از اقسام شایع بیع املاک است،ولی گاهی موضوع خرید وفروش آپارتمان‌هایی است که هنوز شاخته‌ نشده‌ است‌ و بـاید در آیـنده ساخته شود‌ و عنوانمزبور‌،موضوع‌ مقاله ما را تشکیل می‌دهد البته این موضوع از جمله موضوعاتی است که درحقوق ما کمتر به آن پرداخته شده است‌ و جا‌ دارد‌ که این موضوع به لحاظ ویـژگی خـاص واهـمیت‌ اساسی‌ آن مورد بحث و بررسی قـرار گـیرد و در ایـن نوشتار،موضوع از دیدگاه حقوقایران و فرانسه بررسی می‌گردد.

رایط و اوصاف موضوع‌ قرارداد‌
یکی‌ از شرایط و اوصاف مالی که موضوع انتقال قرار می‌گیرد آنـ‌ اسـت کـه هنگام عقدموجود می‌باشد،این شرط اختصاص به تـعهداتی دارد کـه موضوع آن عین معین باشد.

ماده‌ 361‌ قانون‌ مدنی مقرر داشته است:

«اگر در بیع عین معین معلوم شود‌ که‌ مبیع وجـود نـداشته بـیع باطل است.»

بنایر این در موردی که مبیع عین معین یـا در‌ حکم‌ آن‌ است باید هنگام عقد موجودباشد،زیرا در این موارد عقد تملیکی است‌ که‌ مورد‌ معامله توسط یـکی از مـتعاملین بـهدیگری تملیک و مورد انتقال قرار می‌گیرد،زیرا فقط مال‌ موجود‌ می‌تواند‌ مـورد تـملیک قرارگیرد.به همین جهت در این‌گونه موارد هرگاه عین در زمان انتقال‌ موجود‌ نباشد به موجبماده مذکور عـقد بـاطل اسـت و مثال معروفی که حقوق‌دانان ذکر می‌کنند‌ آن‌ است‌ که هرگاهبایع اسبی را کـه در اصـطبل دارد بـفروشد و سپس معلوم گردد که قبل‌ از‌ معامله آن اسبمرده بوده است معامله باطل می‌باشد و این شـرط تـنها در مـورد‌ بیع‌ نیست‌ بلکه باید آن را بهسایر معاملات سرایت داد.

ولی تعهداتی که موضوع آن کلی است‌ وجود‌ مـال مـورد انتقال در هنگام عقد ضرورتندارد مثلاً شخصی می‌تواند پنج خروار‌ گندم‌ را‌(به صورت کـلی)کـه چـند ماه بعد آنها راتحویل دهد،بفروشد یا کارخانه ایران خودرو‌ می‌تواند‌ تعهد‌ کند چـندین دسـتگاه اتومبیل رادر ظرف یک سال آینده طبق شرایط تعیین‌ شده‌ به خریداران آن تحویل دهـد.بـنابراین درایـن موارد که مبیع کلی است،ضرورتی ندارد که مصداقی‌ از‌ آن کلی در حین عقد وجودداشته باشد،زیـرا انـتقال با تراضی صورت‌ نمی‌پذیرد‌ بلکه انتقال با تعیین مصداق خارجی آن&‌amp‌;%06006ONKG060G‌%

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 42)

عـین بـه وسـیله متهد انجام می‌شود و به‌طور‌ معمول‌ مظهر این اقدام«تسلیم»می‌باشد.پس آنچه درباره ضرورت موجودیت عـین مـعین گـفته‌ شد‌ در این فرض مورد ندارد‌،زیرا‌ دراین تعهد‌ نوع‌ مال‌ موضوع انـتقال قـرار می‌گیرد و دایره اجرای‌ آن‌ نامحدود است.پس آنچهاهمیت دارد توانایی فروشنده و امکان اجرای موضوع تعهد است‌ نه‌ وجـود عـین هنگام عقدبیع.

نویسندگان عرب‌1هم این شرط را‌ از‌ شرایط عقد بیع می‌دانند کـه‌ خـلاصه‌ آن بدین شرحاست:

«اصل در عقود آن است که بـر مـوضوع مـوجود واقع‌ گردد‌(مراد از موضوع همان موردمعامله‌ اسـت‌)و لذا‌ بـستن عقد بر‌ چیز‌ معدوم باطل است و این‌ قاعده‌ در تمام انواع عقودکلیت ندارد بـلکه مـنطبق با مواردی است که مـعقود عـلیه(مبیع‌)عـین‌ بـاشد مـثلاً در مواردیکه معقود علیه‌،عمل‌ یا مـنفعت‌ بـاشد‌ در‌ حقیقت موضوع عقد هنگام‌ عقد امر معدومی استکه به تدریج و مرور زمـان حـاصل می‌گردد،مثالی که می‌آورند عقد اجـاره‌ اشیاء‌ استموضوع عقد اجـاره مـنفعت است و منافع‌ هنگام‌ عقد‌ مـوجود‌ نـیست‌ بلکه معدوم است‌ و بهاستیفای‌ مستأجر تدریجاً حادث می‌گردد.در این صورت با قیاس بـه اصـل مزبور(موجودبودن معقود علیه)بـاید‌ احـاره‌ بـاطل‌ باشد لیکن بـه مـوجب قاعده استحسان و غیر‌ آنـ‌ اجـارهاشیاء‌ جایز‌ است‌ و نظر‌ به حاجت و نیاز مردم و ثبوت آن هم به دلیل کتاب و سنت واجـماع مـی‌باشد و هم‌چنین است حکم عقود دیگری کـه مـوضوع و متعلق آنـها مـنافع اسـتمانند عاریه یا عقودی‌ کـه متعلق آنها عمل است مثل وکالت و اجاره خدمات و کفالت وجعاله نزد کسانی که قائل بـه صـحت جعاله می‌باشند.پس بنابر آنچه که ذکـر شـد شـرطوجود در مـعقود عـلیه محدود‌ به‌ مـواردی اسـت که موضوع عقد عین باشد چنانکه در المجلهدر باب بیع مقرر داشته که در بیع لازم است که مـبیع مـوجود بـاشد و بیع معدوم باطل استبنابراین بیع ثمره‌ کـه‌ هـنوز ظـهور نـکرده بـاطل اسـت و هم‌چنین در هبه شرط می‌باشند کهموهوب هنگام عقد موجود باشد.بنابراین هبه انگور باغی که بعداً به ثمر‌ خواهد‌ رسید یا(1)دکتر صبحی محمصانی‌،النظریه‌ العامه للموجبات و العـقود فی الشریعه الا سلامیه،بیروت،چاپ سوم،دار العلم للملایین،صص 326 و 327.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 43)

کره اسبی که بعدا موجود خواهد شد صحیح‌ نیست‌.»

این نویسنده در خصوص‌ مستندات‌ این اصل(یا شرط)چنین ذکر نموده:

ایـن قـاعده مستند به حدیث شریفی است که از پیامبر(ص)رسیده است که نهیفرموده:

بیع حبل الحبه را(حبل بچه شتری است که‌ در‌ شکم مادر می‌باشد)،زیرا مبیع در اینبیع معدوم است و نیز از حـکیم بـن حزام روایت شده که سؤال کرد از رسول الله(ص)کهمردی آمده نزد من و مالی را خواهد خریداری‌ نماید‌ که در‌ اختیار ندارم آیا می‌توانم ازآنچه که در بـازار اسـت تهیه و به او بفروشم؟فرمود:مفروش مالی را کـه در‌ اخـتیار نداری»

البته مقام بحث این حدیث«لاتبع مالیس عندک»از‌ دیدگاه‌ فقهای‌ امامیه در جایدیگر از شرایط مبیع می‌باشد و آن موضوع قدرت بر تسلیم مبیع است و این حـدیث گـویایآن ‌‌مبیعی‌ است که مـوجود اسـت لیکن بایع قدرت تسلیم آن را ندارد بنابراین به‌ نظر‌ می‌رسدکه‌ استناد به حدیث مزبور در مورد موجود بودن معقود علیه نامربوط باشد.

نکته قابل ذکر‌ در این زمینه آن است که مفهوم و معنی نـظریه تـملیک از نظر فقهایامامیه‌ و اهل سنت تفاوت دارد‌ فقهای‌ اهل سنت تملیک را منحصراً در عین خارجیمی‌دانستند و به همین جهت نمی‌توانستند که نظریه مزبور را در مورد عقودی که مبیع عینخارجی نیست توجیه کنند جز اینکه بـرای چـاره‌اندیشی متوسل بـه‌ حاجت و نیاز عمومیمردم شوند و از قیاس یا استحسان یاری جویند و به دیگر سخن از نظر فقها عامه تعاقدبر امـوالی که بعدا موجود شد باطل است،1زیرا در حال انعقاد عقد مـعدوم‌ مـی‌باشد‌ وبـیع معدوم باطل است لیکن عده‌ای از فقهای مزبور مستثنیاتی از این قاعده(موجود مبیع)بیان کرده‌اند که اهم آنـها«‌ ‌عـقد استصناع»و«بیع سلم»می‌باشد.

قد استصناع
عقد استصناع در‌ نظر‌ علما و حقوق‌دانان عرب،قـراردادی اسـت کـه با صنعتگری منعقدمی‌گردد که چیزی را بسازد.در این قرارداد عامل صانع و خریدار را مستصنع و موضوع رامصنوع مـی‌نامند.پس کالای ساخته‌شده نتیجه عمل‌ و عینی‌ است که سازنده تسلیم
کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 44)

مشتری می‌کند و به‌طوری کـه ملاحظه می‌شود موضوع تـعهد در هـنگام انعقاد عقد موجودنیست مع ذلک نویسندگان اصل سنت این عقد را استحساناً و استناداً به سنت‌ و اجماع‌ جایزمی‌دانند‌.1

فقهای امامیه عقد استصناع یا‌ بیع‌ ثمار‌ یا عقود مشابه دیگر را نه تنها منافی با قـاعده واصل مزبور ندانسته،بلکه مطابق آن نیز می‌دانند.مع الوصف نه‌ فقط‌ نخواسته‌اند‌ بیع مالکلی را منع کنند،بلکه کوشیده‌اند تا‌ عقد‌ بیع را حتی در موردی که موضوع آن کلی و دیناست تملیکی وانمود سازند،مـنتهی بـرای حل آن،آراء و نظریات‌ فقها‌ مختلف‌ است.برخیگفته‌اند حالت مالکیت،حالت وجوب و حرمت است.همان‌گونه که‌ وجوب بر کلی صلوه بارمی‌شود و صلوه خارجی مصداق آن کلی است ملکیت هم گرچه گاهی بر جـزئی حـقیقی‌ بارمی‌شود‌ لیکن‌ گاهی نیز بر یک کلی اطلاق می‌شود که عین خارجی مصداق‌ آن‌ کلی است.

برخی از فقها اشکال کرده‌اند که ملکیت از مقوله اَعراض است و شکی نیست کهاعراض‌ وجـود‌ پیـدا‌ نمی‌کنند مگر اینکه دارای محلی باشند و کلی فی الذمه قبل از بیع‌ هیچوجودی‌ ندارد‌ تا بتواند محلی برای ملکیت باشد.

مرحوم سید کاظم یزدی در حاشیه بیع(مکاسب‌)در‌ پاسخ‌ چنین گفته اسـت:

«مـلکیت اگـرچه از اعراض خارجی است اما حـقیقت آن بـه اعـتبار‌ شارع‌ یا عقلا پایداراست بنابراین موضوع ملکیت نیز می‌تواند به اعتبار شارع یا عقلا‌ موجود‌ باشد‌.همان‌گونه کهوجوب و حرمت هردو عـرض خـارجی هـستند در حالی که متعلق به امور کلی‌ اعتباری‌ هـمهستند مـثل نماز برای وجوب و زنا برای حرمت قبل از اینکه در خارج‌ وجود‌ پیدا‌ کند.بنابراین شارع یا عقلا می‌توانند کلی ذمـی را اعـتبار کـنند تا موضوع ملکیت قرار‌ گیرد‌».3

پاسخ مرحوم نراقی از ایراد فـوق در کتاب عوائد الایام4این است‌ که‌:

«بیع‌ انتقال فعلی ملک است از مالک به دیگری چه مالک فعلاً مـالک بـاشد چـه در‌ آیندهمثلا‌ وقتی‌ گندمی هم‌اکنون وجود ندارد و شخصی گفت:فروختم یک مـن گـندم را به‌ تو‌،(1)از آن تعبیر به«بیع اشیاء مستقبله»می‌کنند.

(2)سید محمد کاظم طباطبایی،حاشیه مکاسب،ج 1،ص 116.

(3)همان‌.

(4)احـمد‌ نـراقی،عـوائد الایام،چاپ سربی،ص 25.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 45)

معنای آن این است که گندمی‌ را‌ که در آینده مالک آن خـواهم شـد‌ بـه‌ تو‌ انتقال می‌دهم،یعنی انتقال فعلی است،ولی‌ ملک‌ فعلی نیست بنابراین گرچه انـتقال فـعلی اسـت،ولی انتقالاز اعراض نیست تا محتاج‌ محل‌ باشد و آنچه که از اعراض‌ است‌ یعنی ملک‌ فـعلی‌ نـیست‌ تاایراد مذکور صحیح باشد.»

می‌توان نظر‌ مرحوم‌ نراقی را بدین‌گونه تفسیر و تبیین نمود کـه تـملکی بـودن بیع درموردی که‌ موضوع‌ عقد عین کلی است تملیک تعلیقی‌ است.بدین معنا وقـتی‌ کـه‌ مبیع کلیموجود شود ملک تلقی‌ گردد‌.بنابراین نظر،منفعت و کلی معدوم همان‌طوری کـه مـلکفعلی فـروشنده نیست ملک فعلی خریدار‌ نیز‌ نخواهد شد.پس حقیقت این‌ است‌ که‌ تملیکفوری و بدون قید‌ و شـرط‌ لازمـه عقد بیع نیست‌ و معنی‌ تملیک در این‌گونه موارد در واقعاحداث همان وضعیتی است کـه بـرای فـوشنده بوده،به‌ خریدار‌ منتقل می‌گردد.بدینتوضیح که هر زمان‌ مال‌ آینده وجود‌ پیدا‌ کند‌ مـلک خـریداری گـردد.به‌ دیگر سخن انتقالمالکیت به صرف تراضی طرفین عقد صورت می‌گیرد(مـاه 1583 قـانون مدنی فرانسه‌ و بنداول‌ ماده 362 قانون مدنی ایران)هرچند‌ که‌ قبض‌ و اقباض‌ عوضین‌ محقق نشده باشدپس‌ بـیع‌ نـاقل مالکیت (eteirporp ed fitalsnart tartnoC) است لیکن همیشه نحوهانتقال مالکیت یکسان نیست بلکه دوگانه می‌باشد‌.

1-گـاهی‌ انـتقال‌ مالکیت بالفعل صورت می‌گیرد(هم‌زمان با ایـجاب‌ و قـبول‌)

2-و گـاه‌ انتقال‌ مالکیت‌ بالفعل‌ نیست:

مرحوم نراقی در کـتاب عـوائد الایام مانند حقوق‌دانان فرانسه این اندیشه را متذکر گردیدهاست.

پس با تعبیری که شد آسـان‌تر مـی‌توان چگونگی و کیفیت تملیک را در‌ بیع کـلی تـصورکرد،ولی اگر بـخواهیم مـوضوع را از دیـدگاه قانونی(و نه فقهی)بررسی کنیم بـه مـوجب ماده338 قانون مدنی«بیع عبارت است از تملیک عین به عوض معلوم‌»و بـه‌ مـوجب ماده 350قانون مدنی ممکن است مـبیع کلی فی الذمه1بـاشد و شـکی نیست که قانونگذار از یکسوعقد بـیع را تـملیکی دانسته است و از سوی دیگر مبیع در عقد‌ بیع‌ به اقسام سه‌گانه عین(1) .erneg ed esohc ed tneV

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 46)

معین کـلی در مـعین و کلی فی الذمه تقسیم مـی‌گردد در نـتیجه دلیـلی ندارد که‌ ایـن‌ مـاده رامنحصر به انتقال عـین‌ خـارجی‌ کنیم،زیرا ماده 338 قانون مدنی اطلاق دارد.بنابراین انتقالمبیع در زمان ایجاب و قبول از مقتضیات اطلاق عـقد اسـت نه از مقتضیات ذات عقد‌ و درحقوق‌ خارجی نـیز در بـیع‌ کلی‌ انـتقال مـلک،مـؤخر از زمان وقوع بیع اسـت،به خلاف بیع عینخارجی که انتقال مبیع هم‌زمان با وقوع عقد می‌باشد.

در مورد بیع کـلی تـا مصداق آن تشخیص پیدا نکند‌ و تا‌ ایـن انـتخاب صـورت نـپذیردتملیک نـیز محقق نمی‌شود.پس آنـچه گـفته شد عقد بیع می‌تواند سبب تملیک مالی قرارگیرد که در آینده به وجود می‌آید مانند فروش آپارتـمان‌های سـاخته نـشده که‌ موضوع‌ مقالهاست.

این‌ موضوع از جمله مـوضوعاتی اسـت کـه در قـوانین بـرخی کـشورها مثل قانون مدنیفرانسه بدان تصریح گردیده لیکن‌ در حقوق ایران تاکنون از میان حقوق‌دانان و نویسندگانبه جز استاد بزرگوار‌ آقای‌ دکتر‌ کاتوزیان کسی بدین مسأله نپرداخته است و جا دارد کهموضوع فـروش آپارتمان‌های ساخته نشده به لحاظ اهمیت اساسی ‌‌آن‌ مورد بررسی وتحلیل حقوقی قرار گیرد و ما در این نوشتار موضوع را از‌ دو‌ دیدگاه‌ حقوق فرانسه و ایرانبررسی می‌کنیم.

ر حقوق فرانسه
به موجب ماده 3-1601 قانون مـدنی فـرانسه فروش ساختمان‌های‌ در دست احداثبیعی است که به موجب آن بایع متهد به ساختن یک‌ بنا در موعد معین‌ می‌شود‌،این بیعرا می‌توان به دو صورت منعقد نمود:1-بیع به وعده12-بیع آیـنده.2(احـداث بنا در آینده)پس در حقوق فرانسه قراردادهای فروش ساختمان در حال ساخت شامل این دو‌ نوعمی‌شود.منتهی این دو نوع اهمیت یکسان ندارد.عملاً فروش به وعده مـورد بـی‌مهری قرارگرفته است و همین امر مـوجب شـده است که فروشنده،فروش به شرط تکمیل در آینده(بیع آینده‌)را‌ به فروش به وعده ترجیح دهد و از طرف دیگر فروش به وعده پرهزینه است،(1) .emret a tneV aL

(2) .tnemevehcaD rutuF tate ne etnev aL

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 47)

زیـرا بـایع بایستی هزینه اجرای عـملیات را‌ بـه‌ صورت کامل به عهده بگیرد به‌ویژه در مورداعتبارات لازم که معمولاً به سختی تأمین می‌شود و بسیار گران است.

لف-تعریف بیع به وعده:
قراردادی است که بایع متعهد می‌گردد‌ که‌ ساختمان را در موقع اتـمامش تـحویل دهد وخریدار هم متعهد می‌شود که آن را قبض کند و قیمت آن را در تاریخ تحویل بپردازد.

انتقال مالکیت به وسیله مشاهده سند‌ رسمی‌ اتمام‌ ساختمان صورت می‌پذیرد.

-بیع آینده‌(با‌ شرط‌ تکمیل بنا در آیـنده
بـه موجب مـاده 3-1601 ق.ق فرانسه بیع آینده،قراردادی است که به موجب آن بایعبلافاصله حقوق خود را‌ بر‌ زمین‌ به خریدار انتقال مـی‌دهد،هم‌چنین مالکیت ساختمانرا(منظور‌ آن‌ است که هر مقدار که سـاخته شـود مـتعلق به خریدار است)و این اثر آینده بهتدریج در ملکیت خریدار درمی‌آید‌(تملیک‌ تدریجی‌)و خریدار ملزم است قیمت سـاختمان ‌ ‌رابـه حکم پیشرفت کار بپردازد‌.
نتقال مالکیت در بیع به وعده:
انتقال کامل حقوق بـا مـشاهده و تـصدیق(گواهی)اتمام بنا(ساختمان)انجام می‌شود‌ وفرقش‌ با‌ بیع آینده آن است که انتقال مالکیت در ایـن مورد به‌ دنبال‌ انعقاد قرارداد مربوط بهزمین و ساختمان موجود و هم‌چنین به صورت تـدریجی(تملیک)در خصوصساختمان‌های در حال احـداث‌ صـورت‌ نمی‌گیرد‌ بلکه انتقال با یک زمان مؤخری صورتمی‌گیرد.البته تاریخی برای اتمام کار‌ در‌ نظر‌ گرفته می‌شود که همیشه با زمان مؤخری یادشده یکسان نیست چرا که این رویداد‌ به‌ اندازه‌ کـافی دقیق یا معین نیست و نمی‌توان دقیقاًموعد تکمیل ساختمان را مشخص کرد به همین‌ دلیل‌ است که به موجب بند دوم ماده1601 قانون مدنی فرانسه مشاهده و تصدیق‌ رسمی‌1تکمیل‌ و اتمام کار به‌عنوان عاملانتقال مـالکیت در نـظر گرفته می‌شود و به‌طور خودبه‌خود انتقال صورت می‌گیرد‌.

(1)در‌ اینجا منظور از تصدیق رسمی اتمام کار،همان گواهی پایان کار است که‌ در‌ کشور‌ ما توسطشهرداری‌ها صادر می‌گردد.

&%06007ONKG060G%

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 48)
نتقال مالکیت در بیع آیندهالف-انتقال حـقوق بـر زمین‌
در‌ بند سوم ماده 1601 قانون مدنی فرانسه فروش در حالت فوق را‌ به‌عنوان‌ قراردادیکه‌ در آن بایع بلافاصله حقوق مربوط به زمین را به خریدار منتقل می‌کند،معرفی و توصیفشده‌ است‌ اما‌ وجود مالکیت زمـین بـرای بایع ضروری نیست.البته تعریف ماده 1601 شاملمقاطعه‌ کاری‌ هم می‌شود و تفاوت آن دو در مالکیت زمین است.در مقاطعه کاری،مقاطعهکار بر روی زمین‌ صاحب‌ بنا ساخت‌وساز می‌کند،مالک زمین،مالک ساخت‌وسازمی‌شود بدون ایـنکه فـروشی در کـار‌ باشد‌،ولی در بیع آینده بایع مـالک زمـین‌ اسـت‌ و باهمین‌ قرارداد مالکیت را انتقال می‌دهد منتهی متعهد‌ می‌گردد‌ برای خریدار نیز ساخت وساز نماید.
-انتقال مالکیت ساخت‌وساز(ساختمان)
در مورد ساختمان‌ها‌ بـند‌ سـوم مـاده 1601 از انتقال‌ مالکیت‌ سخن به‌ میان‌ می‌آورد‌،مسلم نـیست کـه این اصطلاح همیشه‌ کاملاً‌ مناسب باشد،با فرض اینکه یک مقاطعه کار(سازنده)براساس یک قرارداد‌ اجاره‌ مخصوص سـاخت شـروع بـه ساخت‌وساز کند‌،او فقطیک مالکیت موقتی‌ ساخت‌ را به خریدار منتقل مـی‌کند‌ در‌ حالی که حق مالکیت ذاتاً دائمیاست بنابراین اصطلاح انتقال ملک در این موارد‌ کامل‌ و بی‌عیب نیست،ماده 3-1601تمایزی‌ را‌ مـیان‌ سـاختمان‌های مـوجود1و ساختمان‌هایی‌ که‌ در آینده ساخته می‌شوند‌،برقرارمی‌کند‌.بر طبق قرارداد،فروشنده مـلک سـاختمان‌های موجود را بلافاصله به خریدار انتقالمی‌دهد،این فرضیه‌ در‌ عمل کاملاً قابل‌قبول است.

بنابراین در‌ بیع‌ آینده بایع‌ هـم‌ حـقوق‌ خـود را بر زمین‌ به خریدار انتقال می‌دهد و هممالکیت ساخت‌وساز را به هر میزانی کـه سـاخته شـود به خریدار‌ انتقال‌ می‌دهد(تملیکتدریجی)

و در عمل با تمهید‌ مزبور‌ تملک‌ ساختمان‌ پس‌ از پایان آنـ‌ از‌ سـوءاستفاده‌های احـتمالیفروشندگان جلوگیری می‌شود،زیرا احتمال دارد فروشنده در خلال کار متوقف شود یا از(1)در‌ حقوق‌ فرانسه‌ به سـاختمانهای مـوجود،اصطلاح cniam ne s گفته‌ می‌شود‌ یعنی‌ کلید‌ در‌ دست‌.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 49)

فعالیت بازایستد،در این صورت آنچه ساخته‌شده از آن خـریدار اسـت.1

ر حـقوق ایران
با اینکه حقوق مدنی بر یکی از غنی‌ترین سوابق تاریخی نهاده و از آراء و نظریاتفقهای‌ اسلامی بـرخوردار اسـت این نکته را نباید فراموش کرد که زندگی نوین امروز نیزدشواری‌های خاص خود را دارد.یـکی از مـظاهر آن پدیـده آپارتمان‌سازی و فروش آنمی‌باشد و همین پدیده سبب شد‌ که‌ قانونگذار در سال 1343 به وضع قانون تملکآپارتمان‌ها مـبادرت ورزد و امـروزه خرید و فروش آپارتمان یکی از شایع‌ترین اقسام بیعاملاک است و قرارداد راجع به آن از ویـژگی خـاصی بـرخوردار است‌ و آپارتمان‌هایی‌ که خریدو فروش می‌شود گاهی ساخته‌شده است که در این فرض معامله بر طـبق قـواعد عـمومیقراردادها انجام می‌شود و این قسم دشوار نیست لیکن‌ گاهی‌ موضوع خرید و فروشآپارتمان‌هایی اسـت کـه‌ هنوز‌ ساخته نشده است و باید در آینده ساخته شود2البته نقشه وماکت ساختمان در قرارداد معین می‌گردد و فـروشنده هـم متعهد می‌شود که آپارتمان راظرف مدت‌ معین‌ بسازد و تحویل دهد.در‌ این‌ فـرض مـورد معامله موجود نیست و فروشندهمتعهد به ساخت‌وساز آن مـی‌شود و مـعمولاً خـریدار به‌طور اقساط ثمن مورد معامله را بااحداث تـدریجی سـاختمان به فروشنده می‌پردازد.

لازم به ذکر است گاه فروشنده‌ یا‌ فروشندگان آپارتمان‌های ساخته نـشده بـدواً مالکقطعات زمین یا عرصه هـستند و گـاه ابتدائاً مـالک زمـین نـبوده و بلکه زمین را از مالک آنخریداری می‌کنند و آنـگاه خـود به‌عنوان یکی از خریداران زمین مزبور‌ اقدام‌ به فروشآپارتمان‌ می‌نماید.

پس مهم‌ترین مسأله‌ای کـه در بـاب فروش آنها مطرح می‌گردد توصیف حـقوقی این نوعقراردادهاست که آیـا‌ بـاتوجه به اینکه در هنگام قرارداد هـنوز آپارتـمان موجود نیست و یاساخته‌ نشده‌ است‌ قرارداد مزبور،بیع‌نامه است یا تعهد به بـیع می‌باشد؟

(1) .772.p,de e6.5991 sirap ereilibommi noitomorp al ed ‌‌tiorD‌,zatsej.hp.suavnilam.hp

(2)تـقریرات درس حقوق مدنی،دکتر حسنعلی درودیـان.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 50)

اسـتاد ارجـمند‌ جناب‌ آقای‌ دکـتر کـاتوزیان1در پاسخ به پرسش،چـنین اشـعار می‌دارد(خلاصه):

«ممکن است گفته شود مبیع‌ در فرض ما عین معین است و باید در زمـان تـراضیموجود باشد(ماده 361‌ قانون مدنی)پس پاسخ‌ مـرسوم‌ دربـاره بیع آپارتـمان سـاخته نـشده ایناست که بیع نـیست بلکه تعهد به فروش می‌باشد یعنی فروشنده ملتزم می‌شود کهساختمان را طبق شرایط پیمان بسازد و بـه طـرف دیگر بفروشد در نتیجه خریدار‌ حق دیـنیدارد البـته اگـر مـقصود دو طـرف تعهد به فـروش بـاشد بی‌گمان پاسخ مزبور منطقی است،ولیدر فرض که دو طرف می‌خواهند بدین وسیله عقد بیع را منعقد سـازند تـحلیل مـزبورتفسیری‌ است‌ دلبخواه که بر دو طرف عقد تـحمیل مـی‌شود پس یـا بـاید عـقد بـیع را نافذشناخت یا آن را به دلیل موجود نبودن مبیع باطل دانست:

سپس نویسنده نظر نهایی خود‌ را‌ چنین بیان می‌دارد:

در فرض مزبور،مبیع عین معین نیست،زیرا نه تنها هـنوز وجود محسوس و خارجیندارد،ابتکار فروشنده نیز در چگونگی ساخت آن نقش مؤثر دارد پس نمی‌توان‌ مبیع‌ را درحکم عین معین دانست،مبیع چیزی میانه معین و کلی است و به کلی شباهت بیشتر دارد.منتهی،در این فرض بـا سـاخته شدن آپارتمان،مبیع وجود خارجی و معین پیدا‌ می‌کند‌ وسببی‌ که فراهم آمده است در‌ تملیک‌ آن‌ مؤثر می‌شود خودبه‌خود به خریدار تعلق می‌یابد،ولی در بیع کلی،تملیک مبیع باوجود و تملک آن بـه وسـیله فروشنده انجام نمی‌شود‌ و بایداز‌ سوی‌ او به‌عنوان مبیع تعیین شود.»

ولی همان‌طور که‌ می‌دانیم‌ اعیان بر سه قسم است:

1-عین شخصی یا عین خارجی کـه اغـلب معاملات بر مدار آن می‌چرخد

2-عـین کـلی‌ در‌ معین‌(یا کلی در معین)

3-عین کلی در ذمه که مواد‌ 279 و 351 قانون مدنی آن را تعریف نمده است و کلییک مفهوم است که در ذهن جای دارد نه‌ در‌ خارج‌،ولی انعکاس آن مـمکن اسـت درخارج بروز کند مـثلاً مـعمار یا‌ مهندس‌ ساختمانی،زمینی را به قطعات مختلفی تقسیم کرده و(1)دکتر ناصر کانوزیان،عقود معین،ج 1،صص 275 و بعد‌.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 51)

اظهار‌ می‌دارد‌ که در این قطعات،آپارتمان‌هایی را طبق نقشه و ماکت معین می‌سازم و بهمدت‌ یکسال‌ بـه‌ خـریداران تحویل می‌دهم و این خانه‌ها را الان می‌فروشم،خانه‌ای که هنوزنساخته،خانه‌ای که یکسال‌ دیگر‌ طبق‌ نقشه معین و کلی است،ولی بنابر آنچه گذشتمبیع نمی‌تواند خارج از آن سه قسم‌ باشد‌ و دلیلی که ایشان آپارتمان سـاخته نـشده راعلی‌رغم شـباهت زیاد،کلی در ذمه ندانسته‌اند‌ آن‌ است‌ که در بیع کلی،تملیک مبیع باوجود و تملیک آن به وسیله فروشنده،انـجام نمی‌پذیرد‌ و باید‌ از سوی او به‌عنوان مبیعتعیین شود.

ولی اگرچه راست است که در بـیع‌ کـلی‌ انـتقال‌ مالکیت در زمان تشخص مبیع صورتمی‌گیرد و حقوق فرانسه و فقه امامیه و حقوق ایران از این جهت‌ یکسان‌ است و چنانکهگفته شـد ‌ ‌در بـیع کلی در ذمه،انتقال مالکیت مبیع هم‌زمان‌ با‌ ایجاب‌ و قبول نیست بلکههم‌زمان با تـشخص مـبیع اسـت و قانونگذار ایران در وضع ماده 362 قانون مدنی‌(بند‌ یک‌)چنین وانمود کرده است که در همه اقـسام بیع الزاماً انتقال مالکیت‌ هم‌زمان‌ با بیع است بهجز در ماده 364 قانون مدنی کـه فقط همین یک مـورد را اسـتثناء‌ نموده‌ است،لیکن نکته‌ایکه نباید از نظر دور داشت آن است در مواردی‌ هم‌ تاریخ تشخص به صرف وجود پیداکردن مبیع‌ است‌ پس‌ در مورد آپارتمان‌های ساخته نشده تملیک آن‌ باوجود‌ یافتن آن بهوسیله فروشنده انجام مـی‌شود و لازم نیست که پس از ایجاد مبیع‌،از‌ سوی فروشنده تعیینگردد.البته در‌ مواردی‌ هم تاریخ‌ تشخص‌ به‌ صرف وجود مبیع نیست برای مثال‌ کارخانهاتومبیل‌ ایران خودرو چند درصد اتومبیل از یک مدل سفارش می‌پذیرد و بعد از‌ انـعقاد‌ قـراردادبیع،آنها را می‌سازد اما تا‌ وقتی که مصادیق آنها‌ را‌ به نام خریدار یا خریداران‌ معین‌ نکندتشخص مبیع جامه عمل به خود نمی‌پوشد بنابراین با این تعبیر،دیگر نیاز‌ به‌ خروج ازتـقسیم سـه‌گانه اقسام عین‌ نیست‌ و مسأله‌ بدین ترتیب قابل‌ حل‌ است.

نظر برخی دیگر‌ از‌ حقوق‌دانان راجع به آپارتمان‌های ساخته نشده آن است که مبیع،کلی فی الذمه نیست‌ چون‌ مثلاً در این زمـین و ایـن قواره‌ قرار‌ گرفته است‌ یا‌ اگر‌ کسی بگویدمن اولین کره‌ای‌ را که از این مادیان که در آینده به وجود می‌آید به شما می‌فروشم در‌

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 52)

حالی‌ که مادیان هنوز آبستن نیست این‌ مـعامله‌ در‌ حـکم‌ عـین‌ معین است،ولی‌ موجودنیست‌ پس مـعامله آن بـاطل اسـت و هم‌چنین است فروش آپارتمان به نحو مذکور،ولی اگرفروش آپارتمان به‌گونه‌ای‌ دیگر‌ باشد‌:ابتدا زمین را بفروشد یه شرطی که‌ فروشنده‌ در‌ اینزمین‌ سـاختمانی‌ را‌ بـا مـشخصات معین بنا کند و ظرف یکسال تحویل دهد یـعنی مـبیع ومورد معامله زمین باشد و احداث ساختمان به صورت شرط گنجانیده باشند این معاملهصحیح است.

این نظر‌ اگرچه نادرست نـیست،ولی عـقد بـیع به انتقال اعیان مادی و خارجیمی‌کند.امروزه حقوق مالی گوناگونی پا بـه عرصه وجود نهاده است که مبنای مادی نداردلیکن ارزش فراوانی دارد و این روش‌ گرچه‌ در عرف داد و ستد آپارتمان‌های مزبور شایعاست و فـروشنده زمـین مـوردنظر برای بنا را به سهم مختلف تقسیم و در یکی از دفاتر اسنادرسمی به خـریدار انـتقال می‌دهد مع ذلک همیشه‌ معامله‌ مزبور قابل تحقق نیست،زیراگاهی اوقات ممکن است فروشنده(سازنده)مالک زمـین نـباشد یـا نسبت به زمین موردنظرفاقد هرگونه حقوق مالی باشد مثلاً‌ این‌ امکان وجـود دارد کـه فـروشنده‌ آپارتمان‌ ساخته نشدهرا بر زمینی مستقر سازد که جزو اموال موقوفه باشد یا اصـلاً مـی‌توان فـرضی را در نظر گرفتکه فروشنده قطع نظر از عرصه‌ بتواند‌ آپارتمان‌هایی را که هنوز‌ ساخته‌ نشده است درمـعرض فـروش گذارد بنابراین روش مزبور مشکل خرید و فروش آپارتمان‌های مزبور را حلنمی‌کند و این روش برای حمایت از حـقوق مـصرف‌کننده در بـرابر سازندگان یا مؤسسه‌هایبزرگ ساختمانی کافی نیست‌،لذا‌ برآوردن این نیازها با ابزار و تحلیل‌های کهن مـیسرنمی‌باشد در نـتیجه حقوق‌دان باید در اندیشه چاره باشد و نقش خود را در تأمین و اجرایعدالت اعمال نماید و این جـز بـا تـفکر و روشی که‌ پذیرفته‌ شد میسر‌ نیست بنابراین ضرورتقانونگذاری در این زمینه نظیر فرانسه که در بعضی از مـواد قـانون مدنی آن راجع‌ به موضوعمزبور تصریح گردیده است جهت تأمین و اجرای عدالت و حـمایت از‌ حـقوق‌ مـصرف‌کننده‌،احساس می‌شود،و لی تا آن زمان محاکم می‌توانند از تمهید مزبور استفاده کنند و قوانین رابه نحوی تفسیر ‌‌کـنند‌ کـه از قـالب کهنه درآید.

کانون » سال چهل و هشتم، دوره دوم، فروردین 1385 - شماره 60 (صفحه 53)
تیجه‌گیری
بنابراین به‌عنوان نتیجه بحث می‌توان گفت در‌ بیع‌ آپارتمان‌های‌ سـاخته نـشده،انتقالمالکیت مبیع هم‌زمان با ایجاب و قبول نیست بلکه با تشخص مبیع صورت می‌گیرد‌ وتشخص مبیع هـمیشه بـر یک منوال نمی‌باشد بلکه جنانکه گفته شد تملیک باوجود‌ پیداکردن مبیع بـه وسـیله‌ فروشنده‌ انجام می‌شود و گاه تاریخ تشخص مـبیع بـه صـرف وجودمبیع نیست بلکه باید از طرف بایع بـه‌عنوان مـبیع تعیین گردد.بنابراین بیع آپارتمان‌هایساخته نشده از قسم اول می‌باشد.به دیگر سخن بیع‌ آپارتـمان‌های مـزبور از نوع بیع معلقاست و بیع مـعلق هـم نوعی از عـقد مـعلق مـی‌باشد بنابراین می‌توان گفت:هرگاه عقد مـعلقبه صـورت عقد بیع منعقد گردد آن بیع،معلق است و تعلیق در‌ عقود‌ شامل عقد بـیع هـممی‌شود.

نکته‌ای که نباید از نظر دور داشت آن اسـت که در حقوق ایران اگـرچه در بـیع آینده(بیعآپارتمان‌های ساخته نشده)تـملیک تـدریجی به مفهومی که در‌ حقوق‌ فرانسه و رویه قضاییآن کشور هست،وجود ندارد،ولی مفهوم تـملیک تـدریجی در قالب شرط در حقوق مامی‌تواند نـافذ بـاشد،زیـرا همان‌گونه که گـفته شـد در صورتی که تعلیق تـملیک‌ بـه‌ ساختهشدن آپارتمان پذیرفته گردد،دلیلی وجود ندارد که ساخته شدن بخشی از آپارتمان‌هایساخته‌شده(نیمه سـاخته)را نـیز به همان شکل نپذیریم.بنابراین بـه مـوجب شرط مـزبور(تـملیک تـدریجی)خریدار‌ علاوه‌ بر‌ مـالکیتش بر زمین،به هر‌ میزان‌ و مقداری‌ که از آپارتمانساخته شود خودبه‌خود مالک می‌گردد،در نتیجه به شـرط مـزبور از سوءاستفاده‌هایاحتمالی سازندگان(فروشندگان)جلوگیری می‌شود و حـقوق خـریداران و مـصرف‌کنندگانتضمین‌ و تـأمین‌ مـی‌گردد‌ و فروشنده نخواهد تـوانست قـبل از اتمام کا(پایان‌ ساختمان‌)مورد معامله را به دیگران منتقل سازد.

  • almas site
  • ۰
  • ۰


پس از یک دوره‌ی طولانی انزوا، حضور‌ چین‌ در‌ سیستم تـجارت جـهانی طـی دو دهه‌ی اخیر، افزایش چشم‌گیر یافت و سهم این کشور از تجارت‌ جهانی، از یک درصد در سال 1979 به 5/5 درصـد در سال 2003 رسید‌.این رشد حیرت‌انگیز(بیش‌ از‌ 5 برابر) طی دوره‌ای به نسبت کوتاه حـاصل شد، پرسش‌ها و نگرانی‌هایی را دربـاره‌ی عـملکرد تجاری این کشور در جهان برانگیخته است.آن چه به‌ویژه موجب نگرانی برخی کشورهای صنعتی درحال‌توسعه شده، حجم‌ روزافزون صادرات چین است که رفته‌رفته تمامی بازارهای محلی را اشغال، صادرات دیگر کشورها را از میدان بـه در می‌کند و موجب بروز بیکاری گسترده در این کشورها می‌شود.

اما، صرف‌نظر از‌ عبارت‌پردازی‌های‌ ژورنالیستی، نگارندگان این مقاله سعی دارند نقش چین در تجارت امروز جهان را از زاویه‌ای وسیع‌تر مورد بررسی قرار دهند.پرسش محوری ایـن اسـت که چه عواملی موجب رشد پایدار‌ صادرات‌ چین شده است؟آیا هنوز افزایش باز هم بیش‌تر صادرات چین در آینده پیش می‌آید؟و اگر پاسخ مثبت است، این روند چه تاثیری بر شرکای عمده‌ی تـجاری چـین باقی می‌گذارد؟پاسخ به این پرسش‌ها‌ برای‌ آینده‌ی سیستم تجاری جهان، به‌ویژه برای کشورهای آسیایی اهمیت دارد.

از دوران بازگشایی اقتصاد چین در سال 1979 تاکنون، تجارت خارجی این کشور روند یکنواخت صعودی را طی کرده‌ اسـت‌(نـمودار‌ یک).این روند در دهه‌ی‌ 1980‌ از‌

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 781)

نمودار 1:رشد انفجاری تجارت خارجی چین

آهنگی کند برخوردار بود زیرا در این دهه هنوز برخی موانع و مقررات پیچیده و بازدارنده در‌ زمینه‌ی‌ صادرات‌ و واردات این کشور باقی بـود و هـمچنان اعـمال می‌شد‌.اما‌ در دهه‌ی 1990 تجارت خـارجی چـین، درپی یـک سلسله اصلاحات با رشدی انفجاری روبه‌رو شد.حذف چشم‌گیر تعرفه‌ها و فعالیت‌ بیشتر‌ چین‌ در سازمان تجارت جهانی (OTW) ، از جمله عواملی بود که‌ ایـن رشـد را مـوجب شد.میانگین سطح تعرفه‌ها از 40 درصد در اوایل دهه‌ی 1990 بـه 12 درصـد‌ در‌ سال‌ 2002 کاهش یافت و قرار است به زودی به سطح 10 درصد‌ برسد‌.تنها در سال 2002 بر صادرات و واردات چین 21 درصد افزوده شد(و ایـن رقـم، بـیش‌تر از‌ رقم‌ مشابه‌ برای کشورهای صنعتی جهان بود). این موفقیت در شـرایطی به دست آمد‌ که‌ یک‌ رکورد نسبی بر تجارت جهانی حاکم بود. رشد انفجاری تجارت خارجی چین در سـال‌ 2003‌ سـرعتی‌ بـیش‌تر گرفت.در این سال، صادرات چین 30 درصد و واردات این کشور 40 درصد‌ افزایش‌ یـافت.کـاهش ارزش دلار، توان رقابتی صادرات چین را دو برابر کرد اما‌ باید‌ توجه‌ داشت که هزینه‌ی نازل نیروی کار در چـین کـه نـاحیه‌ی خیل عظیم نیروی کار‌ ساده‌ و ماهر این کشور حمایت می‌شود، نقطه‌ی قـوت اصـلی در تـوان رقابتی چین، به‌ویژه‌ در‌ بازار‌ آمریکا محسوب می‌شود.هزینه‌ی نازل نیروی کار در چین، همچنین سـرمایه‌گذاران خـارجی را بـه سرمایه‌گذاری‌ مستقیم‌ در این کشور تشویق و ترغیب می‌کند و این امر خود موجب

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 782)

ارتقای سطح‌ بـهره‌وری‌ نـیروی‌ کار در چین می‌شود.همین مزیت نسبی موجب شده است که حتا در مقاطعی کـه‌ ارزشـ‌«رنـ‌ مین بی» (ibnimneR واحد پول چین)و دلار در برابر پول‌های عمده‌ی جهان‌ دچار‌ نوسان می‌شود، تغییر چندانی در تـوان رقـابتی چین به وجود نیاید.

بر اهمیت تجارت خارجی چین‌ در‌ سالیان اخیر پیوسته افـزوده شـده اسـت به نحوی که مجموع صادرات و واردات‌ چین‌-عاملی که به‌طور سنتی برای سنجش وضعیت‌ اقـتصادی‌ یـک‌ کشور به کار می‌رود-در حال حاضر‌ به‌ بیش از 50 درصد تولید ناخالص داخـلی ایـن کـشور بالغ شده است.در‌ حالی‌ که این رقم در سال‌ 1979‌ و 1989 به‌ ترتیب‌ 10‌ و 20 درصد بود:نگاه به خـارج‌ اقـتصاد‌ چـین، در کنار جذب سرمایه‌ی مستقیم خارجی به وسیله‌ی این کشور، نشانگر‌ سرعت‌ چـشم‌گیر ادغـام چین در اقتصاد جهانی‌ است.

پیامدهای داخلی

هم‌پیوندی‌ فزاینده‌ با سیستم تجارت جهانی، به‌ تداوم‌ رشد اقـتصادی پایـدار در چین کمک کرده و بهبود مستمر بهره‌وری اقتصادی این کشور‌ را‌ موجب شده اسـت.پایـ‌بندی چین‌ به‌ ضوابط‌ سازمان تجارت جهانی‌، پیـش‌بینی‌ عـملکرد اقـتصادی این کشور‌ را‌ امکان‌پذیر ساخته و شفافیت و رقابت‌پذیری را در اقـتصاد چـین تقویت کرده است.پایگاه صادراتی چین‌ در‌ دهه‌ی 1980 و اوایل دهه‌ی 1990 در‌ مناطق‌ ویژه‌ی تجاری‌ ایـن‌ کـشور‌ واقع در سواحل شرقی‌ پیرامون هـنگ کـنگ متمرکز شـده بـود.امـا، در اصلاحات اخیر، به جای تاکید بـر ایـن‌ مناطق‌ معاف از مالیات، بر آزادسازی تجاری‌ از‌ طریق‌ کاهش‌ گسترده‌ تعرفه‌ها و مشارکت دادنـ‌ مـناطق‌ مرکزی کشور در طرح‌های توسعه‌ی اقتصادی، تـاکید شده است.

اما، هـنوز تـمامی مناطق کشور به یک‌ انـدازه‌ از‌ مـزایای تجارت خارجی رو به گسترش چین‌ بهره‌مند‌ نشده‌اند‌.برای‌ نمونه‌ مناطق‌ ساحلی مانند دلتـای رودخـانه‌ی«پرل» (reviR lraeP) ، ایالت«گواندونگ»و مناطق واقع در حـوزه‌ی رودخـانه‌ی«یـانگ تسه»و مناطق پیـرامونی شـانگهای بیش‌ترین سود را از سیاست‌های صـادراتی چـین می‌برند‌.البته، بخشی از این تفاوت، به علت مزایای منطقه‌ای و جغرافیایی و نیز موقعیت ویژه و مـساعدی اسـت که برخی مناطق کشور برای تـوسعه‌ی صـادرات دارند، کـه انـتظار مـی‌رود

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 783)

همچنان ادامه پیدا کـند‌ و تشدید‌ رقابت در بخش حمل‌ونقل و خدمات وابسته به آن، که خود ناشی از رشد حیرت‌انگیز صادرات چین اسـت، بـه کاهش چشم‌گیر هزینه‌ها در این بخش مـنجر خـواهد شـد.ایـن امـر‌، دسترسی‌ به مـناطق روسـتایی را آسان و به هم پیوندی اقتصادی بیش‌تر مناطق مرکزی چین کمک می‌کند.

به نظر می‌رسد تفاوت فـاحشی نـیز از نـظر‌ بهره‌مندی‌ از مزایای صادراتی چین، میان‌ بخش‌های‌ مـختلف اقـتصاد ایـن کـشور وجـود داشـته باشد.این تفاوت، با بازگشایی بیش‌تر اقتصاد چین بر روی واردات، تشدید می‌شود.به عنوان مثال، بخشی کشاورزی‌ چین‌، به احتمالی از محل‌ واردات‌ فرآورده‌های ارزان قیمت کشاورزی متضرر خواهد شـد و این امر به شکاف درآمدها در جامعه‌ی چین دامن خواهد زد اما، در عین حال، ممکن است سیاست تسهیل مهاجرت نیروی کار و آزادی‌ بهره‌برداری‌ از زمین‌های کشاورزی بتواند تا حدودی از پیامدهای بدفوق بکاهد.

بـاوجود ایـن نگرانی‌ها، به نظر می‌رسد مردم عادی چین، از اصلاحات جاری در این کشور و گشودن در اقتصاد بر روی‌ جهان‌ خاج منتفع‌ شده باشند.رشد سریع میانگین درآمد خانوارهای چینی، خود گواه ایـن مـدعاست.

اگرچه رشد تجارت در چین‌، طی دو دهه‌ی اخیر شگفت‌انگیز بوده اما، باید توجه داشت که‌ این‌ رشد‌ به لحاظ تاریخی به هیچ‌وجه منحصر بـه فـرد نبوده است.با در نظر گـرفتن بـرخی شاخص‌ها، مشخص ‌‌می‌شود‌ که تجربه‌ی چین، شباهت بسیار به تجربه‌ی کره و ژاپن در زمینه‌ی صنعتی شدن‌ و هم‌پیوندی‌ با‌ اقتصاد جهانی دارد.دسترسی چین به منبع بی‌پایان نـیروی کـار ارزان و نیز منابع طبیعی سـرشار‌، ایـن نوید را می‌دهد که بر نقش چین در سیستم تجارت جهانی طی‌ سال‌های آینده، پیوسته افزوده‌ شود‌.

به سوی تکنولوژی پیشرفته

آیا سیاست سنتی چین مبتنی بر تولید و صادرات انبوه کالاهای صـنعتی بـا کیفیت نازل، ادامه خواهدیافت؟در دهه‌های 1970 و 1980، صادرات چین بر روی پوشاک، کفش، اسباب بازی و دیگر‌ فرآورده‌های صنعتی سبک متمرکز شده بود.اما، از این زمان به بعد، سهم چین در صادرات جهانی تمامی اقلام، بـه‌ویژه مـاشین‌آلات و تجهیزات مـخابراتی(و الکترونیکی)افزایش چشم‌گیر یافت.به تازگی چین به‌ موفقیت‌های‌ بزرگی در زمینه‌ی‌

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 784)

نمودار 2-نفوذ چین در بازارهای کشورهای صـنعتی

صدور فرآورده‌های پیچیده‌ی فنی(مانند تجهیزات پیچیده‌ی پردازش اطلاعات)نایل شده اسـت.صـدور تـجهیزات الکترونیکی، در حال حاضر بالغ بر‌ 25‌ درصد از کل صادرات چین را شامل می‌شود.این تنوع صادراتی موجب شده اسـت ‌ ‌کـه سهم چین از بازار آمریکا از 5 درصد در سال 1990 به 16 درصد در‌ سال‌ 2002 افزایش پیدا کند.

امـا، تـوسعه‌ی سـریع صادرات چین، تنها یک روی سکه است.توسعه‌ی صادرات با توسعه‌ی سریع‌تر واردات، به‌ویژه واردات کالاهای نیم‌ساخته‌ای هـمراه بوده است که پس‌ از‌ پردازش‌ مجدد صادر می‌شوند.در حال‌ حاضر‌، بازارهای‌ آسیا، انـباشته از اقلام چینی است.بـه عـنوان مثال، چین برای افزایش صادرات وسایل الکترونیکی خود، به واردات گسترده‌ی قطعات این‌ تجهیزات‌ از‌ خارج دست‌زده است.درواقع، چین برخلاف دیگر کشورهای‌ صنعتی‌ که در مراحل اولیه‌ی توسعه‌ی خود در تولید و صدور و طیف کـوچکی از اقلام تخصص پیدا می‌کردند، تولید و صدور طیف‌ گسترده‌ای‌ از‌ اقلام را مدنظر قرار داده و به کمک این«تخصصی شدن‌ عمودی»توانسته است بازارهای منطقه و آسیا را قبضه کند.در حال حاضر، نقش چین در مراحل پایانی مـونتاژ‌ طـیف‌ گسترده‌ای‌ از اقلام صادراتی، تعیین‌کننده و ممتاز است.

عضویت چین در سازمان تجارت‌ جهانی‌ به این معنا خواهد بود که تولیدات ارزان چین به جای این‌که از طریق کشور ثالث‌(هنگ‌ کنگ‌، تایوان و...)راهی بـازارهای آمـریکا و

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 785)

نمودار 3-موازنه‌ی تجاری چین با آمریکا، اروپا، آسیا‌

اروپا‌ شود‌، به‌طور مستقیم و البته ارزان‌تر از گذشته، به این بازارها راهی شود.

طی دهه‌ی اخیر‌، بر‌ حجم‌ واردات چین از کشورهای پیشرفته‌ی صنعتی نیز، بـه سـرعت افزوده شده است.این افزایش‌، به‌ویژه‌ از اوایل دهه‌ی 1990 سرعت بیش‌تری به خود گرفت.ژاپن، ایالت‌های متحد و اتحادیه‌ی‌ اروپایی‌، به‌ ترتیب بیش‌ترین سهم را در واردات چین به خود اختصاص می‌دهند.اکنون، 11 درصد‌ صـادرات‌ ژاپن راهـی چـین می‌شود در حالی که این رقـم در سـال 1990 تـنها‌ 2 درصد‌ بود‌.این رقم برای صادرات آمریکا و اروپا به چین، از یک به 3 درصد رسیده است.بنابراین‌، چین‌ در کنار نفوذ گسترده در بازار کـشورهای پیـشرفته، خـود رفته‌رفته به بازاری‌ پر‌ رونق‌ برای فرآورده‌های این کـشورها تـبدیل می‌شود.

تغییرات به وجود آمده در برنامه‌های تجاری چین، در‌ تراز‌ تجاری‌ دو جانبه‌ی این کشور با برخی از شرکای تجاری عمده نـیز مـنعکس‌ مـی‌شود‌.(نمودار 3).در کنار نقش برجسته‌ای که چین در زنجیره‌ی تولید آسیا ایـفا می‌کند، صادرات این کشور‌ به‌ ایالت‌های متحد نیز از اوایل دهه‌ی 1990 به سرغت رو به افزایش‌ گذاشت‌.این در حالی اسـت کـه سـهم رقیبان‌ آسیایی‌ چین‌ در بازار آمریکا طی این سال‌ها یا‌ ثابت‌ مـانده و یـا به رو به کاهش گذاشته است.

به این ترتیب، مازاد تجاری‌ چین‌ با آمریکا پیوسته در حال‌ افـزایش‌ اسـت.در‌ عـین‌ حال‌،

چیستا » تیر 1386 - شماره 240 (صفحه 786)

کسری تجاری چین با اقتصادهای نو‌ ظهور‌ آسیایی نیز به سـرعت رو بـه افـزایش است. بنابراین، مشاهده می‌شود که‌ پس‌ از یک دوره افزایش بسیار سریع‌ مازاد تجاری چین بـا‌ جـهان‌ خـارج طی سال‌های 1993-1997‌، تراز‌ تجاری این کشور اکنون به نسبت ثابت مانده و بین 35-45 میلیارد دلار‌ مـازاد‌، نـوسان می‌کند.انتظار می‌رود با‌ گسترش‌ روزافزون‌ واردات چین، مازاد‌ تجاری‌ این کشور در سال‌های‌ آیـنده‌ بـه حـدود 20 ملیارد دلار کاهش پیدا کند.

شرکای تجاری

بررسی‌های انجام شده درباره‌ی‌ پیامدهای‌ عضویت چین در سـازمان تـجارت جهانی‌ نشان‌ می‌دهد که‌ اصلاحات‌ و تغییراتی‌ که اقتصاد چین درپی‌ عضویت در سازمان تـجارت جـهانی مـی‌پذیرد، به نفع مصرف‌کنندگان داخلی و جهانی است.اقتصادهای نوظهور آسیایی‌ نیز‌ که بسیاری از فراورده‌های نیم‌ساخته‌ی خـود‌ را‌ بـه‌ بازار‌ چین‌ صادر می‌کنند، از‌ این‌ امر منتفع خواهند شد.عضویت در سازمان تـجارت جـهانی، تـعهداتی را نیز برای این کشور در‌ زمینه‌ی‌ بازگشایی‌ بازار داخلی بر روی فرآورده‌های کشاورزی و خدمات‌ مالی‌ ایجاد‌ مـی‌کند‌.

امـا‌، از‌ آن جـایی که ارزش افزوده‌ی چین پیوسته در حال ترقی است، اقتصاد این کشور یک رقـیب جـدی برای قدرت‌های عمده‌ی تجاری دنیا محسوب می‌شود.کشورهایی که از‌ مزیت نسبی تجاری ناشی از ارزانی نیروی کـار و اسـتفاده از صنایع کاربر سود می‌برند، از هم‌اکنون تغییراتی را در ساختار تجاری خویش برای افزایش تـوان رقـابتی خود با چین به‌ وجود‌ آورده‌اند.

چـین در سـال‌های آیـنده به یکی از بزرگ‌ترین واردکنندگان کالاهای نیم‌ساخته و مـواد اولیـه تبدیل خواهد شد.علاوه بر واردات کالاهای نیم‌ساخته، انتظار می‌رود به موازات ارتقای سـطح رفـاه‌ مردم‌، چین بر میزان واردات کـالاهای سـاخته‌شده‌ی خارج از کـشور بـیفزاید.بـرخی برآوردها نشان می‌دهد که در حال حـاضر، نـیمی از واردات چین در‌ بازار‌ داخلی این کشور مصرف شود‌.به‌ این ترتیب، چین در سـال‌های آیـنده به یکی از بزرگ‌ترین واردکنندگان فرآورده‌های صـنعتی و کالاهای مصنوع جهان مـبدل شـود و به موازات تقویت نقش ایـن کـشور‌ در‌ اقتصاد جهانی، تداوم، ثبات‌ و رشد‌ اقتصادی آن، بیش از پی به عاملی مهم برای رشد و ثـبات سـیستم تجاری جهان تبدیل خواهد شـد.

  • almas site
  • ۰
  • ۰

آدرس مقاله در پایگاه مجلات تخصصی نور: درسهایی از مکتب اسلام » فروردین 1361، سال 22 - شماره 1 (از صفحه 78 تا 79)
URL : http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/64944
دیوار صوتی چیست؟ (2 صفحه)
درسهایی از مکتب اسلام » فروردین 1361، سال 22 - شماره 1 (صفحه 78)

‌ ‌‌‌دیـوار‌ صوتی چیست؟

(به تصویر صفحه مراجعه شود) اگر راستش را بخواهیم«دیوار صوتی»واژه‌ غـلطی‌ اسـت‌ کـه برای تشریح وضع هواپیما در سرعت‌های معینی،برگزیده شده است.

گویا زمانی که سرعت‌ هواپیما بـه سرعت صوت می‌رسد،نوعی مانع در هوا به وجود می‌آید که‌ آنرا دیوار صـوتی باید‌ خواند‌.ولی هرگز چـنین دیـواری واقعا به وجود نمی‌آید.

برای تشریح بهتر این مطلب،نخست از هواپیمائی شروع می‌کنیم که با سرعت معمولی و کمتر از سرعت صوت،حرکت می‌کند.

همچنانکه هواپیما به‌ پیش میرود،دماغه آن تولید موج و فـشار می‌کند.موج فشار بر اثر حرکت هواپیما و به علت انباشته شدن ذرات هوا در جلوی دماغه آن ایجاد می‌شود.

در پیشاپیش هواپیما،موج فشار‌ به‌ سرعت صوت حرکت می‌کند،چون هنوز سرعت خود هواپیما بـه سـرعت صوت نرسیده است،لذا موج فشار در پیشاپیش دماغهء آن به سمت جلو یورش می‌برد و در نتیجه هوا به‌ آرامی‌ از روی بال هواپیما می‌گذرد،و هواپیما بدون تولید هیچ صدای گوشخراشی به پیش می‌رود.

اکنون فـرض کـنیم که هواپیما به سرعت صوت حرکت می‌کند در این صورت هیچ موج‌ فشاری‌ در هوای قسمت جلوی دماغه آن ایجاد نخواهد شد زیرا سرعت هواپیما و سرعت موج فشار هر دو با هم یـکسان گـردیده‌اند.

در این صورت ذرات هوا در جلوی بال‌های‌ هواپیما‌ جمع‌ می‌شود و در نتیجه موج متراکمی‌ را‌ به‌ نام«موج ضربه‌ای»پدید می‌آورد که فشار عظیمی بر بال‌های هواپیما وارد می‌سازد.

بقیه (به تصویر صفحه مـراجعه شـود)

درسهایی از مکتب اسلام » فروردین 1361، سال 22 - شماره 1 (صفحه 79)

آفـریقای جنوبی‌ جهنم‌ تبعیض‌ نژادی!

در آفـریقای جـنوبی تـعداد سیاهپوستان 19 میلیون‌ و سفیدپوستان‌ 5/4 میلیون نفر می‌باشد.

اکثریت سیاه‌پوست،در محرومیت شدید به سر می‌برند،و اقلیت سفیدپوست،غرق در نعمت هستند.

87%زمین‌ و 75‌%درآمد‌ مـلی اخـتصاص بـه سفیدپوستان دارد و تنها 13%زمینها و کمتر از‌ 20%درآمد ملی متعلق بـه سـیاه‌پوستان می‌باشد.

برای 44000 نفر سیاه‌پوست 1 نفر پزشک،و برای هر 400 نفر سفیدپوست‌ یک‌ پزشک‌ وجود دارد.

نسبت مرگ و میر در اطفال سیاهپوست 400 نـفر از‌ هـزار‌ نـفر،ولی در سفیدپوستان تنها 27 نفر از هر هزار نفر می‌باشد.

هزینهء آموزشی سـرانهء سالانه‌ برای‌ هر‌ سیاهپوست 45 دلار،ولی برای هر سفیدپوست 696 دلار می‌باشد!.

در سال‌ 1975‌ م تعداد‌ 15467 دانشجوی سفیدپوست مدرک تحصیلی از دانگا- ههای آفریقای جـنوبی گـرفتند ولی سـهم آفریقائی‌های‌ سیاه‌پوست‌ فقط‌ 1757 نفر بود!.

(مجله پیام ماهنامهء یونسکو شمارهء 96 سـال 10) (بـه تصویر صفحه‌ مراجعه‌ شود) پس از آنکه هواپیما به سرعت صوت برسد و یا سریع‌تر از آن‌ حرکت‌ کند‌،چـنین پنـداشته مـی‌شود که موج ضربه‌ای و فشار ذرات هوا نوعی مانع به نام«دیوار‌ صوتی‌»بـرایش ایـجاد کـرده‌اند،اما د واقع این دیوار هرگز به وجود نیامده است،چه‌ مهندسین‌ هوانوردی‌ چاره‌ای انـدیشیده‌اند تـا هـواپیما بتواند بر این گونه موانع چیره شود.

اما وقتی که هواپیما‌ از‌ دیوار صوتی عـبور مـی‌کند،صدای مهیبی از آن به گوش می‌رسد،این‌ صدا‌ به‌ علت همان موج ضربه‌ای اسـت کـه در بـالا بیان کردیم.

پس موج ضربه‌ای هنگامی پدید‌ می‌آید‌ که‌ سرعت خود هواپیما با سرعت مـوج فـشار یکسان شود

  • almas site

درب آكاردئونی

حفاظ پنجره

حفاظ شاخ گوزنی

آرملات

بتن سخت

بتن اكسپوز

كفپوش بتنی

موسسه مالی با بهره گیری از متخصصین خبره حسابداری و مالیاتی و با سالها تجربه راهکارهای سریع و مفیدی را جهت رفع مشکلات مالی و مالیاتی کارفرمایان گرامی پیشنهاد خواهد نمود. ما بر این باوریم که داشتن یک سیستم مالی منظم میتواند از هدر رفت منابع موسسات به طور چشمگیری جلوگیری نماید و عنصر مهمی در پیشرفت یک شرکت باشد .

http://dayan-market.ir

آگهی مشاغل

املاک

پالت پلاستیکی تهران

درب حفاظ آکاردئونی آپارتمان، درب آکاردئونی کرج پارکینگ،درب آکاردئونی محافظ،درب اکاردئونی در تهران،تولید کننده درب آکاردئونی کرج،خرید درب آکاردئونی،فروش در آکاردئون آپارتمان،تولیدی درب های آکاردئونی آهنی

زیبایی و سلامتی

http://amirdaneshzadeh.ir
پونک باربری غرب تهران
گوسفند زنده تهران

سرویس کار چیلر غرب تهران

سرویس چیلر غرب تهران
تعمیر موتورخانه غرب تهران

خدمات تاسیسات ساختمان تهران

تعمیر کولرگازی غرب تهران

تعمیر و نگهداری پکیج در تهران

مبل شویی
مبل شویی در منزل
شستشوی مبل در منزل
مبل شویی تهران
قالیشویی

فروش بک لینک با کیفیت قوی برای افزایش رتبه وب سایت مناسب برای سئو کار های حرفه ای ، افزایش سریع رتبه وب سایت با بک لینک فن سئو سایت

خرید بک لینک با کیفیت

كار در ارتفاع بدون داربست

وكیل در اصفهان

بانك اطلاعات مشاغل